بر مدار خطبه غدیر صفحه 26

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله تفسیر توکل را از جبرئیل سؤال کرد، او گفت: توکل این است که انسان یقین کند به اینکه سود و زیان و بخشش و حرمان به دست مردم نیست و باید از آنها ناامید بود و اگر بنده به این مرتبه از معرفت برسد که جز برای خدا کاری انجام ندهد و جز او به کسی امیدوار نباشد و غیر خدا چشم طمع به کسی نداشته باشد به مقام توکل رسیده است (1).

امام موسی کاظم علیه السلام فرمودند: توکل مراتبی دارد که عبارت است از

اینکه در تمام امور بر خدا توکل کنی ، از آنچه خدا نسبت به تو انجام داده راضی باشی و بدانی خدا جز خیر برای تو نمی خواهد پس با واگذار کردن امور به او بر خدا توکل کن(1)

- «و علی الله فتوکلوا ان کنتم مومنین»(2)

بر خدا توکل کنید اگر ایمان دارید.

- ومن یتوکل علی الله فهو حسبه إن الله بالغ أمره قد جعل الله لکل شیء قدرا(3)

- ومن یتوکل علی الله ذلت له الصعاب ، وتسهلت علیه الأسباب، وتبوأ الخفض وإکرامه(4)

هرکس بر خدا توکل کند سختی ها برای او نرم و اسباب برایش فراهم شود و در راحت و کرامت جای گیرد.

از آثار توکل می توان به وارد زیر اشاره کرد: