شاخصه های تربیت آرمانی از نظرگاه امیرالمؤمنین علیه السلام صفحه 289

قبض و بسطی نیست مگر آنکه خداوند در آن مشیت و حکم و امتحانی دارد».(1)

تربیت و ابتلا

بهترین وسیله برای خالص ساختن انسان و متجلی شدن صفات الهی در وجود آدمی، ابتلا و امتحان است. به طوری که امیر مؤمنان (علیه السلام) می فرمایند: «خدا بندگانش را به گونه گون سختی ها می آزماید، و با مجاهدت ها به بندگی شان وادار می نماید، و به ناخوشایندها آزمایششان می کند تا خود پسندی را از دل هایشان بزداید، و فروتنی را در جان هایشان جایگزین فرماید، و آن را در هائی سازد گشاده به بخشش او، و وسیلت های آماده برای آمرزش او»(2). برترین مرتبه ی تربیت این است که انسان پیوسته خود را در امتحان الهی ببیند و آن را با استمداد از الطاف الهی و عمل ایمانی صبر وسیله برای ارتقاء کرامت و سعادت انسانی سازد(3). .

1- کلینی، 1388ق، ج 1: 152.
2- خطبه: 192.
3- دلشاد تهرانی، 1382: 230.