ابوطالب علیه السلام اول من اسلم ولکن لم یظهر اسلامه الا حین موته صفحه 73

حاکم حسکانی در شواهد التنزیل ج1/423، از ابن عباس نقل کرده که گوید: در این آیه خداوند پیامبرخود(صلی الله علیه و آله و سلّم) را امر نموده که قرآن را آشکارا برای مردم بخواند، و همان گونه که آیات قرآن را آشکارا بیان می کند، فضائل اهل بیت خود(علیهم السلام) را نیز بیان کند.

مؤلّف گوید: علت این که ذکر فضائل اهل البیت(علیهم السلام) در ردیف ذکر آیات الهی قرار گرفته این است که آنان را رسول خدا(صلی الله علیه و آله و سلّم) عِدل قرآن معرّفی نمود و فرمود: «إنّی تارک فیکم الثقلین: کتاب الله و عترتی أهل بیتی، ما إن تمسّکم بهما لن تضلّوا بعدی أبداً و إنّهما لن یفترقا حتی یردا علیّ الحوض».(1)

و در تفسیر آیه شریفه: «وَ قِفُوهُمْ إِنَّهُمْ مَسْؤُلُونَ»(2) روایت شده که مردم در قیامت از ولایت علی بن ابی طالب(علیه السلام) سؤال خواهند شد.

چنان که واحدی، عالم اهل سنّت در تفسیر این آیه گوید: یعنی، نسبت به ولایت علیّ و اهل البیت(علیهم السلام) از آنان سؤال خواهد شد، چرا که خداوند به پیامبر خود (صلی الله علیه و آله و سلّم) فرمود: «قُلْ لا أَسْئَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْراً إِلاَّ الْمَوَدَّهَ فِی الْقُرْبی (3)»وپاداش رسالت خود را ولایت ودوست اهل بیت خود قرار داد .(4)

دوران شعب ابوطالب(علیه السلام) و نزول آیه «فَاصْدَعْ بِما تُؤْمَرُ وَ أَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِکِین»

همان گونه که گذشت حضرت ابوطالب(علیه السلام) ناچار شد که برای حفظ جان رسول خدا(صلی الله علیه و آله و سلّم)آن حضرت و بنی هاشم را در دخل شعب « معروف به شعب ابوطالب» نگهداری کند، و در این مدت – که مورّخین آن را دو سال یا سه سال می دانند سخت ترین دوران زندگی رسول خدا(صلی الله علیه و آله و سلّم) بوده است که تفصیل آن گذشت.

و در این مدت رسول خدا(صلی الله علیه و آله و سلّم) در جستجوی افرادی بود که اهلیّت و قابلیّت دفاع از او و تبلیغ از آیین او را داشته باشند، و سه نفر را یافت که آنان قبل از دیگران مسلمان شدند، مانند علی(علیه السلام) که رسول خدا(صلی الله علیه و آله و سلّم) در باره ی او فرمود :

«أوّّلکم وارداً علیّ الحوض و أوّلکم إسلاماً علیّ بن ابیطالب».(5)

یعنی، او نخستین مسلمان و مؤمن به رسول خدا(صلی الله علیه و آله و سلّم) بوده است،و پس از او حضرت خدیجه وجعفر(علیهم السلام) بوده ، و سپس حضرت حمزه و بعد از او ابوذّر به آنان ملحق شده است ، و او در پایان سال های شعب مسلمان شده .(6)