پدیده قرآنی صفحه 142

این خصائص مشخّص عبارتند از:

1- خصیصه قاهر ذاتی مسلّط که تمامی عوامل روانی دیگر ذات پیامبر و جمیع تمایلات «من» او را تحت‌الشّعاع نیروی قاهر و مطلق خود تا سر حدّ محو و نابودی مطلق قرار داده و پیامبر را ملزم می‌سازد در نهایت، سلوک و منش دائم و مشخّص پیامبرانه خویش را تنظیم کند ...
2- حکم قطعی و داوری روشن پیامبر نسبت به حوادث آینده که باز به وسیله نوعی عامل قاهر و مستقل از وجود او انجام می‌پذیرد و دارای هیچ‌گونه اساس منطقی نیست (1) ...
3- استمرار مظاهر و پدیده‌های سلوک و منش پیامبری، و تمایل و همانند بودن هویدا و پنهان این مظاهر در همه انبیاء، در طول تاریخ.

این «خصائص» متفاوت را نمی‌توان تنها و به سادگی با یک «تفسیر روانی» مورد تحلیل قرار داد، تفسیری که بر حوادث عارض شده بر ذات نبی متّکی باشد. «من و ذاتی» که در اینجا هیچ‌گونه بروز و عرض وجودی ندارد، مگر به عنوان یک مترجم و مبلّغ حسّاس که گه‌گاه نیز از محدوده قانونمندی الزام‌آور «سلوک و منش» مستمر پیامبر، حالت گریز و فرا پیدا می‌کند(هر چند حالت پیامبرانه خویش را مشخّص می‌سازد)، همان‌طور که «ذوات» جمیع انبیای تاریخ و «منِ» همه پیامبران در تمامی اعصار به ناچار در این قانونمندی حاکم و قاهر وارد گشته و مطیع و منقاد آن شدند، چنآن‌که امواج مغناطیسی همه عقربه‌های آهن‌ربایی را تثبیت نموده و مشخّص می‌سازد.

بنابراین به راستی بسیار دشوار است که ما بتوانیم پیرامون پدیده‌ای با این ویژگی و تا این درجه روشن و مشخّص، تفسیری «روانی- شخصی» و تحلیلی انتزاعی و ذهنیّت‌مآبانه داشته باشیم ...

رمز و معمّای «پدیده نبوّت» را نقد مدرن- که می‌کوشد در مسائل دشوار و از نظر او غیر قابل حل و توجیه، همه چیز را به اندیشه‌های دکارت برگرداند (2)-، تفسیری شگفت‌آور کرده است، نقد جدید مذهب می‌گوید:

(پیامبر دارای شخصیّت مزدوجی است، دو بعد دارد و دو ذات و یا دو «منِ»

1- یعنی فراتر از مرزهای عقل و منطق عادّی معاصران پیامبر قرار گرفته است .../ مترجم/
2- در حقیقت می‌خواهد هر چیز و هر پدیده‌ای را بدون استثنا با «عقل دکارتی» مورد تحلیل و تفسیر قرار دهد!/ مترجم/