پدیده قرآنی صفحه 263

بت‌پرستان گشوده بود. ولی قرآن در آیات خود نسبت به این مسأله از عامترین زاویه انسانی نگاه کرده و چنین می‌گوید:

«هرکس بکشد کسی را نه در برابر کسی یا فسادی در زمین، گویی همه مردم را کشته است».

«وآن کس که زنده سازدش گویی همه مردم را زنده کرده است (1)»

یکی از نتایج مهمّ این اصل، حلّ مشکل برده‌داری برای اوّلین بار در تاریخ زندگی بشریّت بود. آزاد ساختن برده، مرحله‌ای ضروری جهت لغو برده‌داری، که به منزله پایه‌ای اساسی در فعّالیّت‌های جوامع باستانی بود، به‌شمار می‌آمد.

بدین وسیله قرآن، آزادی بردگان را همچون حکمی اخلاقی و کلّی قرار داد. به ترتیبی که اگر یک مسلمان به نوعی در اطاعت یکی از فرامین شرعی کوتاهی می‌کرد و سپس قصد توبه می‌نمود، آزاد کردن برده(بنده) به مثابه شرطی شرعی برای قبول توبه و آمرزش تلقّی می‌شد (2).

در اینجا اگر در پی مقایسه و وجه شبه بین قرآن و کتب مقدّس باشیم باز هم وجهه مشخّصه قرآن و ویژگی و برتری آن نسبت به کتب آسمانی سابق، نمایان خواهد گردید.

تاریخ وحدانّیت‌

آیین ابراهیمی پیشینه‌ای دارد که اعمال و حرکات پیامبران این دین را در بر می‌گیرد. چه بسا در فصل آینده بتوانیم وجوه تشابه حیرت‌آوری را میان قرآن و کتاب مقدّس مشاهده کنیم. تاریخ پیامبران از ابراهیم تا زکریا و یحیی و مریم (3) و مسیح(علیهم السلام) تکرار می‌شود. قرآن گاهی همان داستان‌ها را بازگو می‌کند و گاهی نیز موارد تاریخی دیگری را یادآور می‌شود که تنها ویژه پیامبر و یا پیامبران خاص است. مانند داستان هود، و داستان صالح و شترش، داستان لقمان، داستان اصحاب کهف و

1- سوره مائده/ آیه 31:
2- برای نمونه به تفسیر آیات سوره‌های «مجادله» و «بلد» ... مراجعه شود./ مترجم/
3- نام حضرت مریم 7 مام مطهّر و بزرگوار حضرت عیسی 7 از روی تسامح در ردیف انبیای الهی آورده شده است! و گرنه، همه می‌دانیم که آن حضرت با همه شأن و علوّ مقامی که دارد، پیامبر نبوده است .../ مترجم/