- اشاره 1
- [شواهد التنزیل 1
- مقدمه مترجم 1
- معرفی مؤلف کتاب شواهد التنزیل 2
- انگیزه تألیف کتاب از زبان مؤلف 3
- اشاره 5
- فصل اول فضایل بی شمار علی علیه السّلام 5
- اشاره 7
- دیدگاه اصحاب مصطفی صلی اللّه علیه و آله در تفضیل علی علیه السّلام 7
- دیدگاه عبد اللّه إبن عمر بن خطّاب در تفضیل علی علیه السّلام 8
- نظر عکرمه مولی إبن عباس در تفضیل علی علیه السّلام 9
- نامه عایشه در فضایل علی علیه السّلام 9
- فصل دوم تقدّم و برتری علی علیه السّلام در تلاوت قرآن 10
- فصل سوم سبقت بر یاران در جمع آوری قرآن 12
- فصل چهارم علی علیه السّلام عالم ترین فرد به تفسیر و عارف ترین کس به تنزیل 13
- فصل پنجم کثرت آیات در شأن علی علیه السّلام و اولاد 17
- فصل ششم معنای یا ایّها الّذین آمنوا چیست 22
- اشاره 26
- شواهد قرآنی در فضایل علی و اهل بیت علیهم السّلام 26
- منظور از آل عمران در آیه شریفه چیست 46
- پاورقی 279
فصل سوم سبقت بر یاران در جمع آوری قرآن
[22] حسن بن دینار از قول إبن سیرین چنین روایت کرده است
وقتی ابو بکر بر مسند خلافت نشست و علی علیه السّلام خانه نشین شد، مردی مغرض به ابو بکر گفت علی علیه السّلام از تو اکراه دارد.
ابو بکر، علی علیه السّلام را فراخواند و گفت آیا درست است که تو از من بیزاری و نسبت به من اکراه داری علی علیه السّلام فرمود: من از تو اکراهی ندارم امّا چون رسول اللّه صلی اللّه علیه و آله به ملکوت اعلی پیوسته و قرآن جمع آوری نشده است می ترسم چیزی از قرآن کم
یا زیاد شود سوگند یاد کرده ام جز برای نماز از خانه بیرون نیایم تا قرآن را جمع آوری کنم
ابو بکر گفت اگر چنین است پس کاری نیکو انجام می دهی
[23] سدی ّ از عبد خیر نقل کرد:
چون علی علیه السّلام بعد از وفات نبی صلی اللّه علیه و آله از بعضی مردم زمانه سبک عقلی و خیره سری مشاهده کرد. سوگند یاد کرد تا قرآن را جمع آوری نکند ردا بر دوش نیندازد. پس در خانه نشست و قرآن را جمع آوری کرد. پس آن حضرت نخستین کسی بود که قرآن را در مصحف جمع آوری کرد و از قلبش به [ صفحه 20]
صورت مکتوب در مصحف نگاشت و مصحف علی علیه السّلام اکنون در نزد آل جعفر علیه السّلام موجود است
[24] ایوب از عکرمه روایت کرد:
وقتی بعضی از مردم با ابو بکر بیعت کردند و او خلافت را به عهده گرفت علی علیه السّلام در خانه نشست و از بیعت سرباز زد، عمر به سراغ علی علیه السّلام رفته با او ملاقات کرد و پرسید:
یا علی آیا از بیعت با ابو بکر تخلّف می کنی علی علیه السّلام فرمود: بعد از وفات رسول اللّه صلی اللّه علیه و آله سوگند یاد کردم ردا بر دوش نگذارم مگر برای نمازهای واجب تا قرآن را جمع آوری کنم چون می ترسم در قرآن تقلّبی صورت گیرد و کلام الهی دست خوش تحریف شود.
[25] سدی ّ از عبد خیر و او از یمان روایت کرده است
زمانی که رسول اللّه صلی اللّه علیه و آله به ملکوت اعلی پیوست علی علیه السّلام سوگند یاد کرد که ردا بر دوش نگذارد تا سرانجام تمامی
سور قرآن را جمع آوری کند و به صورت مصحف درآورد. و آن بزرگوار ردا بر دوش نگذاشت تا سرانجام قرآن شریف را جمع آوری کرد.
[26] إبن عون از محمّد بن سیرین چنین نقل می کند که إبن سیرین گفت در مدینه بودم و از ملاقات ابو بکر با علی علیه السّلام با خبر شدم ابو بکر به علی گفت یا علی شنیدم از امارت و حکومت من اکراه داری ؟ علی علیه السّلام گفت خیر بلکه سوگند یاد کرده ام تا قرآن را جمع آوری نکنم ردا بر دوش نگذارم إبن سیرین ادامه داد و گفت علی علیه السّلام قرآن را با شأن نزول آیاتش مکتوب کرد که اگر آن قرآن به دست ما می رسید، به علم کثیر و حکمت های فراوان دسترسی پیدا می کردیم إبن سیرین می گوید از عکرمه درباره آن قرآن پرسیدم که آن قرآن در کجاست او ساکت شد و سخنی نگفت
[27] ایّوب از محمّد بن سیرین روایتی به اینکه مضمون نقل می کند:
وقتی رسول اللّه صلی اللّه علیه و آله رحلت فرمود، علی علیه السّلام خانه نشینی را انتخاب کرد، و از خانه بیرون [ صفحه 21]
نیامد. عدّه ای به ابو بکر گفتند، علی از خانه بیرون نمی آید. او حتماً به امارت و حکومت تو معترض است و از تو اکراه دارد.
ابو بکر، علی علیه السّلام را فرا خواند و پرسید: یا علی علیه السّلام آیا از اینکه که امارت و حکومت به دست من است اکراه داری علی علیه السّلام فرمود: از امارت تو کراهت ندارم امّا می ترسم قرآن دستخوش تحریف شود، لذا سوگند یاد کردم تا قرآن را جمع آوری نکنم عبا
و ردا بر دوش نگذارم و از منزل بیرون نیایم