تجوید فرقان صفحه 140

تابعین تعلیم داده اند و همین طور ادامه داشته و بعدها به صورت مکتوب (قاعده) به ثبت رسیده و به هر یک از این اندازه ها عنوان اصطلاحی داده اند.

دیگر این که، ممکن است از ِابداعات مُجاز قرّاء باشد جهت تجوید و زیبایی بخشیدن به قرائت.

به هر حال این اندازه های متفاوت از کشش حروف مدّی حداقل در قراءات سبع و عشر از اوائل قرن دوم، یعنی از عصر ابن عامر (ت 118 ه ق) تا عصر کسایی (119-189 ه ق) از قرّاء سبعه مطرح بوده و در کتب قراءات از قبیل: «السبعه فی القراءات»، ابن مجاهد (ت 324 ه ق)؛ «التسیر فی القرءات السبع»، ابو عمرو دانی (ت 444 ه ق)؛ «الاقناع فی القراءات السبع»، احمد بن علی الغرناطی ابن البازش «ت 540 ه ق) و «النشر فی القراءات العشر»، ابن الجزری (ت 833 ه ق) آمده است.

از باب مثال میزان دو مدّ «متّصل» و «منفصل» را از نظر قرّاء سبعه ذکر می نماییم:

- عاصم، کسایی و ابن عامر مد متصل و منفصل را به توسط [4 حرکت[ خوانده اند.

- حمزه و نافع (به روایت ورش) مد متصل و منفصل را به اشباع [6 حرکت[ خوانده اند.

- نافع (به روایت قالون) مد متصل را به توسط [4 حرکت] و مد منفصل را به قصر [2 حرکت] یا توسط خوانده اند.

- ابو عمرو (به روایت الدوری) مد منفصل را به قصر و یا توسط و مد متصل را به توسط قرائت نموده است.

- ابو عمرو (به روایت سوسی) مد منفصل را به قصر خوانده است و مد متصل را به توسط.