تجوید فرقان صفحه 166

می شود».(1)

امام ابو زکریا یحیی بن شریف نووی (ت 676 ه ق) چنین بیان داشته است:

«وقف نزد صحابه و تابعین که در صدر اسلام بودند و هم چنین در نزد دانشمندان مورد توجّه بوده، و در همه اعصار مطلوب به شمار می رفته است، و بزرگان قرّاء و پیشوایان اداء موارد مربوطه را کاملاً رعایت می کردند».(2)

نکزاوی (ت 683 ه ق) گفته است:

«باب وقف عظیم القدر و ارزنده است، زیرا شناخت معانی قرآن و استنباط ادلّه شرعی از آن جز با شناخت فاصله ها برای کسی میسر نمی شود».(3)

موارد مذکور بیانگر تعلیم و نظارت و تأکید پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله بر رعایت صحیح مواضع «وقف و ابتدا» در تلاوت قرآن کریم بوده است.

به هر حال در میان تابعین و شاگردان تابعین که در قرن اوّل و دوّم می زیسته اند ده نفر (قرّاء عشره)(4) که به عنوان متخصّص فنّ قرائت شناخته شده اند، عموماً اهتمام ویژه به «وقف و ابتداء» داشته اند. و از جمله آنان که به فراگیری این علم و یاد دادن آن بذل توجّه کرده اند عبارتند از:

1- امام عاصم بن ابی النجود کوفی (ت 127 یا 128 ه ق)
2- ابو جعفر یزید بن قعقاع (ت 130 ه ق) امام قرّاء در مدینه، از بزرگان و تابعین معروف به علم و صلاح و تقوی.
3- ابوعمرو بن علاء بصری (ت 154 ه ق)، امام قرائت و نحو.
1- 1. معالم الاهتداء (ترجمه)، ص 23.
2- 2. معالم الاهتداء، ص 23.
3- 3. الاتقان، 1/274.
4- 4. قرّاء سبعه، به علاوه سه قاری دیگر که در رتبه دوم قرار داده شده اند.