تجوید فرقان صفحه 202

به هر حال منتظر نظر شریف حضرتعالی هستیم.

ج: باید به فتحه خوانده شود و چنانچه به نحوی بخواند که نزد عرف عرب صحیح باشد اشکالی ندارد.(1)

س: کلماتی مانند «یَوم» و «فَوق» و «فِرعَون» در قرآن و غیر قرآن مثل ادعیه هست که بعضی به ضمّه - البته بدون اشباع - می خوانند حال اگر در حال نماز باشد مثل این که: «مَالِکِ یَوْمِ الدِّینِ» را این طور بخوانند آیا موجب بطلان می شود یا نه؟

ج: صحت آن بدون اشباع بعید نیست اگر چه فتحه کاملاً ظاهر نشده، لکن چنانچه فتحه را کاملاً اظهار کنند اَوفق به قواعد و اَحسن است ولی با اشباع، غلط است.(2)

اشباع کشیده

-3

«هاء» ضمیر (کنایه)، کلمه یا حرفی است که جانشین اسم ظاهری گشته و از تکرار آن اسم جلوگیری می کند و این تنها ضمیر مفرد غایب است (نه ضمائرها، هما، هم، هنّ)، که به صورت متّصل به آخر هر سه نوع کلمه (اسم، فعل، حرف) می آید و به معنا «او - آن» می باشد. مانند: عَبدِهِ، عِندَهُ، عَبدُهُ، ضَرَبَهُ، یَنصُرُهُ، بِهِ، لَهُ

براساس ظاهر طبق (قواعد روخوانی) ضمیر مذکور باید با همان حرکت ضمّه یا کسره خود بلا اشباع خوانده شود لکن «قرّاء سبعه» (حتّی عشره) متّفقاً آن را با شرایطی به اشباع خوانده اند.

بدین گونه که هر گاه «هاء» ضمیر مضموم باشد و ماقبلش مفتوح یا مضموم باشد

1- 1. همان، ص 160، سؤال 118.
2- 2. مجمع المسائل (آیت اللّه العظمی گلپایگانی رحمه اللّه )، ج 1، ص 167، مسأله 165؛ و نیز مندرج در استفتاءات قرآنی، ص 151.
3- 3. اصطلاح نگارنده، در مقابل اشباع کوتاه.