تجوید فرقان صفحه 26

نداسته باشد، ولی باید کوشید که از رهنمود خود قرآن در لزوم تدبّر در معنا نیز بهره برد.(1)

آداب تلاوت

اشاره

برای تلاوت قرآن از سه ناحیه آیات، روایات و دیدگاه علماء دین، آدابی فراوان ذکر شده و در کتب علوم قرآنی از آن ها یاد گردیده است که این آداب ذیل دو عنوان «آداب ظاهری» و «آداب باطنی» قابل جمع هستند.

آداب ظاهری قرائت قرآن

1. طهارت

طهارت، شرط تلاوت و تدبّر راستین قرآن می باشد که بدون آن انس و رفاقت با قرآن نیز حاصل نخواهد شد، و طهارت ظاهر و باطن عبارتند از؛ نظافت بدن، لباس، دهان (مسیر و راههای قرآن)،(2) طهارت شرعی (غسل، وضو و در صورت فقدان آب، تیمّم)، طهارت فکر و نیّت به سوی گناه، طهارت از آلودگی های چشم، زبان، دست، قدم و...

و از آن جا که قرآن، مطهّر است «صُحُفًا مُطَهَرَهً»(3) و تنها پاکیزگان و پاکان و مقرّبان درگاه الهی می توانند آن را مسّ کنند، «لا یَمَسُّهُ إِلّا الْمُطَهَّرونَ»(4) لذا افراد آلوده به

1- 1. تفسیر موضوعی قرآن کریم (هدایت در قرآن)؛ آیه اللّه جوادی آملی؛ 16/201 [با اندکی تصرّف].
2- 2. «اِنَّ اَفْواهَکُمْ طُرُقُ الْقُرْانِ فَطَیِبّوها بالسِّواکِ؛ دهان هایتان راههای قرآن می باشد پس آنها را با مسواک زدن _ خوشبو_ و پاکیزه نمایید». (کنزالعمّال، ج 1 / ص 603 / ح 2751 و 2752)
3- 3. بیّنه/2.
4- 4. واقعه/79.