تجوید فرقان صفحه 303

اَللّه، اَیْمُنْ/ اَیْمُ (سوگند)، اَلَّذّی / اَلَّتی (با فروعاتش)(1)، اسم های مُصَدَّر به «اَل» تعریف.

- در آغاز فعل ها:

همزه وصل مفتوح در این مورد وجود ندارد؛

- در آغاز حروف: تنها همزه اوّل ( اَلْ ) تعریف در میان حروف، وصل و مفتوح است؛ مانند: «وَهُوَ سَریعُ الْحِسابِ»(2) î اَلْحِساب.

همزه های وصل «مکسور»: [ اِ ]

- در آغاز اسم ها:

در ابتداء نُه اسم جامد(3)، اِبْن، اِبْنَه، اِبْنُمْ، اِسْم، اِسْت، اِمْرَء، اِمْرَأه(4)، اِثنْان، اِثْنَتان(5).

همزه اوّل مصادر باب های ثلاثی مزید (جز باب اِفعال):

1_ اِفْتِعال ( اِشْتِراک) 2_ اِنْفِعال ( اِنْکِسار) (6) 3_ اِسْتِفعال ( اِسْتِکبار) 4_ اِفْعِلال ( اِحْمِرار) (7) 5- اِفْعیلال ( اِحْمِیرار) (8).

همزه اوّل مصادر باب های رُباعی مزید: 1- اِفْعِنلال (احْرِنْجام) (9) 2-اِفْعِلاّل

1- 1. مذکّر: اَلَّذانِ/ اَلَّذَیْنِ (مثنّی)، اَلَذَّینَ (جمع)؛ مؤنث: اَلَّتانِ/ اَلَّتَیْنِ (مثنّی)، اَلّاتی / اَللَّواتی (جمع). ضمنا این موصولات خاصّ را برخی مُلْحقات به «اَلْ» خوانده اند. [ر.ک : صرف ساده، ص 215]
2- 2. رعد/ 41.
3- 3. ترجمه نُه اسم بترتیب عبارتند از: پسر، دختر، پسر، نام، سُرین (ران)، مرد، زن، دو مذکّر، دو مؤنث.
4- 4. و نیز « مُثنّی » در هفت مورد اوّل.
5- 5. و نیز حالت نصبی، جرّی و حذف نون در دو مورد آخر.
6- 6. شکسته شدن (شکستگی).
7- 7. سرخ شدن.
8- 8. بتدریج کاملاً سرخ شدن.
9- 9. جمع شدن.