- تقدیم به پیشگاه: 1
- سخن مترجم 3
- شریف رضی رحمه الله 6
- مقدمه مؤلف 14
- اشاره 19
- ویژگی های امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام 19
- اشاره 20
- ویژگی های مولای ما، امیر مؤمنان، ابی الحسن علی بن ابی طالب علیه السلام 20
- فضیلت زیارت حضرت علیه السلام 21
- شمّه ای از ادله بر تعیین قطعی امیر مؤمنان علیه السلام 22
- اشعار 23
- بخشی از آثار و نشانه های امامت حضرت علی علیه السلام 29
- اشاره 29
- مرد خارجی که سگی سیاه شد 30
- امیر مؤمنان علیه السلام در کربلا 32
- تبسّم علی علیه السلام 33
- امیرمؤمنان علیه السلام و پرداخت بدهی پیامبر خدا صلی الله علیه و آله 36
- اسلام آوردن راهب 37
- صدمین نفر 41
- پرچم دارِ معاویه 41
- روایت میثم تمّار رضی الله عنه 42
- سفارش پیامبر 44
- مسند قضاوت 45
- باز گرداندن خورشید 45
- هدیه خداوند 47
- علی علیه السلام در بستر پیامبر خدا صلی الله علیه و آله 48
- لرزش زمین 48
- طغیان آب فرات 48
- نشان دادن پیامبر خدا صلی الله علیه و آله 49
- در جنگ نهروان 50
- اجازه برای عمره 53
- فرزند تو، حسین علیه السلام را می کشد 54
- هنگام شهادت 55
- حکایت های ویژه 57
- اشاره 57
- مژده تولّد جانشین پیامبر صلی الله علیه و آله 58
- نیکوکارترین مردم نزد پیامبر خدا صلی الله علیه و آله 59
- راز گویی خدا با علی علیه السلام 61
- امیر مؤمنان 62
- نام پدران امیر مؤمنان علیه السلام 63
- پارسایی امیر مؤمنان علیه السلام 64
- اشک معاویه 65
- وارثان زمین 65
- علی علیه السلام در دل مؤمنان 67
- در برابر صاحب عرش 67
- ماجرای نماز ابوبکر 69
- با سران کفر بجنگید 73
- شایسته تر برای خلافت 76
- ادای بدهی پیامبر خدا صلی الله علیه و آله 77
- اهمیّت بیت المال 78
- غذای یک شب 80
- سخنرانی امام حسن علیه السلام پس از شهادت امیرمؤمنان علیه السلام 80
- خرید پیراهن 81
- اشاره 82
- قضاوت هاو جواب مسائل 82
- نخستین داوری پس از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم 84
- کیفر مرد انصاری 85
- اگر علی نبود، عمر هلاک می شد 86
- حل مشکل 89
- کسی که بترساند، معذور است 90
- شناسایی غلام 90
- چگونگی قطع دست 90
- سخن گفتن خدا با بندگان 91
- مکانِ خدا 92
- سؤال های ابن کواء از امیر مؤمنان علیه السلام 93
- داناترین یاران محمد صلی الله علیه و آله 93
- فاصله میان مشرق و مغرب 93
- پرسش های اسقف نجران 95
- بخشی از سخن علی علیه السلام به مرد شامی 98
- سخنان کوتاه امیر مؤمنان علی علیه السلام 99
- اشاره 99
- حکمت گُم شده مؤمن 100
- خانه حکمت 100
- پنج سفارش ارزشمند 101
- زیاده روی در ستایش 101
- کلمه نمی دانم 102
- ارزش هر انسان 102
- ماندگاری 102
- تدبیر سالمند 102
- در توضیح انا للَّه وانا الیه راجعون 103
- شیوه دریافت روایت 103
- خواب با یقین 103
- سودمندترین سخن 104
- در برابر ستایش افراد 104
- سه ویژگی برآورده شدن نیازها 105
- آخر الزمان 105
- امروز، روز کار 106
- پیراهن کهنه و فروتنی دل 106
- قامَ فی مِثلِ هذِهِ 107
- دوست داران آخرت 107
- دو دشمن متفاوت 107
- رحمت پروردگار 108
- شگفتی های دل 109
- فرجام ترک دین برای دنیا 109
- نادانی دانشمند 109
- اهل بیت علیهم السلام 110
- وفا همراه راست گویی 111
- برای کوچ، آماده شوید 111
- کار در دنیا 112
- مظلومیت علی علیه السلام پس از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم 113
- فاصله میان دو عمل 113
- اندرز دهنده ها 114
- زیاده مال و زیاده سخن 115
- فرمانبری خدا 115
- پرهیز از زنان بد 116
- پس از جنگ جمل 116
- غیرت مرد و زن 117
- تعریف اسلام 117
- اشاره 117
- اسلام و ایمان 117
- ویژگی های بخیل و متکبر 118
- نتیجه کوتاهی در کار 119
- دنیا مثل مار است 119
- ابتدا و انتهای سرما 120
- بزرگی آفریدگار 120
- سرکشی، پیمان شکنی وحیله 120
- تقوا بهترین توشه 121
- دنیا بازار سودای آخرت 121
- دارایی و فرزندان 123
- دوست داشتن دنیا 123
- خانه گذار 124
- دوستی حقیقی 124
- ندای فرشته 124
- دعا، توبه، استغفار و شُکر 125
- اندازه کمک 126
- میانه روی 126
- جایگزینی 126
- جهاد زن 126
- کمی عیال 127
- اندوه 127
- دوستی 127
- صبر 127
- نماز و روزه واقعی 127
- دعا و دفع بلا 128
- پرهیز از ربا 128
- سفارش به کمیل 129
- زبان 132
- منزلت آدمی 132
- آنچه از دست رود 133
- پیروزی شکیبا 133
- صبر تلخ 133
- پسندیدن کار 133
- دو گناه برای هر باطل 134
- درخواست های متفاوت 134
- شروع کننده ستم 134
- در حق تردید نکرده ام 134
- به من دروغ گفته نشد 134
- اطمینان 135
- ایستادن در برابر حق 135
- عهد و پیمان 135
- کوچ 135
- فرمانبری 135
- بصیرت و هدایت 136
- اشاره 137
- پنهان کردن راز 137
- شیوه سرزنش 137
- خود رأیی 137
- ویژگی فرمانروایی 137
- در جایگاه تهمت 137
- نافرمانی آفریدگار 138
- پند به یاران 138
- ادای حق 138
- روزهایم را تباه کردند 139
- صاحب چشم 140
- عمر کوتاه دنیا 140
- غرور 140
- فرصت ها 140
- نظرهای گوناگون 141
- گناه نکردن 141
- یک وعده خوراک 141
- دشمن نادانی 141
- بازداشتن خطا کار 142
- وسیله ریاست 142
- دور کردن بدی 142
- ترس از کار 142
- لجاجت 142
- طمع 143
- شکیبایی 143
- خلافت 143
- بی تابی 143
- اشاره 143
- کوتاهی در کار 143
- کیمیای حکمت 144
- گفتار جاهلانه 146
- قیامت 146
- خزینه داری دیگران 146
- میل دل 147
- هوشیاری 147
- هنگامه خشم 147
- اشاره 147
- خستگی دل 148
- زباله 148
- صرف دارایی 148
- سوء استفاده از سخن حق 149
- فرار از هدایت 149
- چهره های هنگام بدی 150
- طبقات پست 150
- سپر محکم 151
- شراکت 152
- ستایش کوفه 152
- حق و باطل 152
- شباهت افراد به زمان 153
- سازش 153
- یاد خدا و مرگ 154
- کار خیر 154
- دل مشغولی روزی 154
- جامه بردباری 155
- سفارش به امام مجتبی علیه السلام 155
- ظرف دانش 155
- نتیجه حِلم 155
- دنیا 161
- محاسبه نفس 162
- افزوده ها 163
- اشاره 163
- بخشی از عهدنامه مالک اشتر 164
- روزگار گزنده 169
- استقرار دین 169
- چشم 169
- گزافه گو و اتهام زننده 170
- توحید و عدل 171
- سخن جاهلانه 171
- دعا برای باران 171
- عدالت، و پرهیز از ستم 172
- زینت در مصیبت 172
- سخت ترین گناهان 173
- وظیفه دانشمندان 173
- جدایی از برادر مؤمن 174
- بدترین برادران 174
- منابع: 174
خواب با یقین
هنگامی که شنید مردی از خوارج با صدایی اندوهناک شب زنده داری می کند، فرمود علیه السلام:
نَوْمٌ عَلی یَقینٍ خَیرٌ مِنْ صَلاهٍ فی شَکٍّ؛(1)
خواب با یقین، بهتر از نماز گزاردن با شک است.
شیوه دریافت روایت
و فرمود علیه السلام:
إعقِلُوا الخَبرَ إذا سَمِعْتُمُوهُ عَقْلَ رِعایَهٍ لا عَقْلَ رِوایَه فَإِنَّ رُواهَ الْعِلْمِ کَثیْرٌ
وَرُعاتَه قَلِیلٌ؛(2)
وقتی خبری شنیدید، از روی تدبّر به آن پی برید (درصدد فهم آن باشید)، نه پی بردن برای نقل کردن؛ چرا که نقل کنندگان علم زیاد و تدبّرکنندگانش اندکند.
در توضیح انا للَّه وانا الیه راجعون
و وقتی شنید، مردی می گوید: «إنَّا لِلّهِ، وَإنَّا إلَیهِ راجِعُونَ»(3)، فرمود:
یا هذا إنَّ قَولَنا: إنَّا للّهِ إقرارٌ مِنّا بِالمُلْکِ وَقَوْلنا إلیهِ راجِعُوْنَ، إقرارٌ مِنَّا
بِالهُلْکِ؛(4)
ای شخص! سخن ما که می گوییم از خداییم، اعتراف ما به فرمان روایی [خدا] و سخن [دیگر] به سوی او باز می گردیم، اعتراف ما به نابودی است.
1- 1. نهج البلاغه، فیض الاسلام، 1130 ، ح 93.
2- 2. همان، 1130 ، ح 94.
3- 3. بقره ( 2): 156.( ما از خداییم و به سوی او باز می گردیم .)
4- 4. نهج البلاغه، فیض الاسلام، 1130 ، ح 95.