فروغ آفتاب صفحه 215

درمانده به هزینه عیال، و خوار و پریشان حال.(1) و به زیاد نوشتند:

میانه رو باش و از زیاده روی دست بدار! و امروز و فردا را به خاطر آر، و از مال نگاه دار چندان که تو را کارساز است.... طمع بسته ای که ثواب صدقه دهندگان یابی، حالی که در نعمت غلتانی و آن را از بیچاره و بیوه زن دریغ می داری؟!...(2)

سفارش، مردم به کارگزاران

در این سخنان، شمیم جان افزای عدالت، عطوفت و مهربانی آن حضرت به مردم موج می زند و کلمات از قلمی رقم می خورد که در فناء عشق به خداوند عاشق خدمت به مردم است.

در عهدنامه مالک اشتر چنین فرمودند: و در کار خراج چنان بنگر که اصلاح خراج دهندگان در آن است، چه صلاح خراج و خراج دهندگان به صلاح دیگران است، و کار دیگران سامان نگیرد تا کار خراج دهندگان سامان نپذیرد، که مردمان همگان هزینه خوار خراجند و خراج دهندگان؛ و باید نگریست به آبادانی زمین بیشتر از ستدن خراج بود، که ستدن خراج جز به آبادانی میسر نشود؛ و آن که خراج خواهد و به آبادانی نپردازد شهرها را ویران کند و بندگان