- چکیده 1
- پیش گفتار 2
- 1. شناسه حضرت فاطمه علیها السلام 5
- اشاره 5
- اشاره 5
- فصل اول: هویت شناسی حضرت فاطمه علیها السلام 5
- الف) تولد 5
- چگونگی ولادت حضرت زهرا علیها السلام 5
- اشاره 5
- اشاره 8
- ب) نام ها و القاب حضرت فاطمه علیها السلام 8
- فاطمه 8
- طاهره 9
- زهرا 10
- کنیه های حضرت زهرا علیها السلام 12
- 2. شرایط اجتماعی حاکم بر حیات فاطمه علیها السلام 15
- فصل دوم: شخصیت شناسی حضرت زهرا علیها السلام 19
- اشاره 19
- الف) سوره کوثر 19
- 1. در قرآن 19
- اشاره 19
- ب) آیه تطهیر 22
- اشاره 22
- عصمت صدیقه کبری 22
- ج) آیه قربی 25
- قربی در سخنان امامان معصوم علیهم السلام 26
- د) در دیگر آیات 27
- در آیه مباهله 27
- در سوره هل اتی (انفاق) 27
- اشاره 27
- الف) حضرت زهرا علیها السلام در بیان پیامبر صلی الله علیه و آله 28
- اشاره 28
- در آیه نور 28
- اشاره 28
- 2. در احادیث معصومان علیهم السلام 28
- فزونی علاقه پیامبر به فاطمه علیها السلام 28
- ب) حضرت زهرا علیها السلام در بیان معصومان علیهم السلام 31
- اشاره 34
- یک _ حضرت زهرا علیها السلام در بیان معصومان علیهم السلام 34
- ج) از منظر معصومان، اصحاب و علما 34
- دو _ از منظر همسران رسول الله صلی الله علیه و آله 38
- سه _ از منظر صحابه 41
- 1. رفتارشناسی اعتقادی و عبادی 44
- الف) نماز و عبادات 44
- فصل سوم: رفتار شناسی حضرت فاطمه علیها السلام 44
- اشاره 44
- اشاره 44
- ب) ولایت مداری و اعجاز فاطمی 46
- نگرانی حضرت فاطمه علیها السلام در بیماری فرزندانش 52
- اشاره 52
- ج) توکل و توسل فاطمه علیها السلام 52
- نتیجه گیری رفتار شناسی اعتقادی 53
- 2. رفتارشناسی خانوادگی 56
- مقام همسری 56
- یک _ ازدواج حضرت 56
- اشاره 56
- اشاره 56
- دو _ حاکمیت ارزش ها در ازدواج 61
- سه _ اصل مشارکت وتقسیم کار 62
- اول _ امتحان با گرسنگی حضرت فاطمه علیها السلام و صبوری آن حضرت 65
- اشاره 65
- چهار _ قناعت و ساده زیستی 65
- دوم _ نقص اموال 66
- سوم _ اصل ساده زیستی و زهد خانوادگی 68
- شش _ تعهدات خانوادگی حضرت فاطمه علیها السلام 69
- پنج _ اطاعت پذیری و مهرورزی 69
- 3. در کِسوت مادری و فرزندپروری 70
- اشاره 70
- الف) مقام مادری در اسلام 70
- ب) تربیت فرزندان 74
- اشاره 74
- ارتباط علمی حضرت زهرا علیها السلام با فرزندان خویش 77
- درس هایی از شیوه تربیتی حضرت زهرا علیها السلام در تربیت کودکان 78
- اشاره 79
- الف) حضور در اجتماع و هدایتگری 79
- 4. رفتارشناسی اجتماعی 79
- ب) رسیدگی به نیازمندان 80
- ج) رعایت حقوق دیگران 81
- د) صیانت از حجاب _ عفاف 83
- روش ها و راهبردهای رفتار سیاسی 84
- 5. رفتار شناسی سیاسی 84
- اشاره 84
- اشاره 84
- یک _ بیان خطبه در مسجد مدینه 85
- دو _ سیاست سکوت و گریه 86
- دو _ ارائه خطبه عیادت 91
- سه _ سخنان فاطمه علیها السلام با دختر طلحه 94
- 1) تحلیل افکار واندیشه های حضرت فاطمه علیها السلام 97
- اشاره 97
- الف) خطبه معروف حضرت در مدینه 97
- اشاره 97
- فصل چهارم: تحلیلی بر اندیشه تابناک حضرت زهرا علیها السلام 97
- ب) جریان شناسی غدیر و دفاع از آن 100
- ج) روایت حدیث 102
- الف) ادعیه و ازدکار 105
- 2. تحلیل آثار حضرت 105
- اشاره 105
- ج) در مکتب علمی زهرا علیها السلام 111
- فصل پنجم: معراج و شهادت حضرت زهرا علیها السلام 115
- اشاره 115
- 1. روزهای رنجوری و بستری شدن 115
- 2. وصیت 117
- 3. روز شهادت 121
- واپسین سخن 126
- کتابنامه 132
ملائکه به تسبیح و تقدیس خداوند مشغول شدند. خدا فرمود: به عزت و جلالم قسم، ثواب تسبیح و تقدیس شما را تا روز قیامت برای دوستداران این بانو و پدر و شوهر و فرزندانش قرار می دهم.(1)
کنیه های حضرت زهرا علیها السلام
کنیه های حضرت زهرا علیها السلام
در بین عرب مرسوم بوده که علاوه بر اسم خاص، کنیه و لقبی هم برای افراد معین می کردند. کنیه، اسم و علامت مشخصه ای است که در ابتدای آن برای مردان «اب» و برای زنان «ام» آورده می شود. مثل ابالقاسم و ابالحسن که کنیه حضرت محمد صلی الله علیه و آله و حضرت علی علیه السلام و ام المؤمنین کنیه زنان رسول خدا صلی الله علیه و آله بوده است. برای حضرت زهرا علیها السلام ده کنیه وجود داشته که هریک از این کنیه ها افزون بر جنبه اسمی، خالی از وصف و معنی نیست. در اینجا به نقل کنیه ها و مفاهیم بعضی پرداخته شده است:
امُ الحَسَن: به معنای مادر امام حسن علیه السلام است، یا حضرت فاطمه علیها السلام ریشه هر نیکی در جهان هستی است. یا به این دلیل است که فرزندانش همه دریای حُسن و زیبایی بودند.(2)
امُ الحسین: مادر امام حسین علیه السلام . از طرفی حسین علیه السلام مصغّر حسن علیه السلام است و بر تمام حسنات کوچک اطلاق می شود. باید گفت نیکی های بزرگ، شناخت خدا و نیکی های کوچک، عبادت است و فاطمه علیها السلام ریشه همه آنهاست؛ یا آنکه نیکی های بزرگ عبادت های واجب و نیکی های کوچک، مستحبات است.(3)
1- بحارالانوار، ج37، ص37.
2- بحارالانوار، ج43، ص16؛ المناقب، ج3، ص132.
3- بحارالانوار، ج43، ص16