اعجاز قرآن و مصونیت از تحریف صفحه 208

وقتی پیشنهاد شد آنها را بنویسند که مدت زمانی از آغاز نزول وحی گذشته بود و آن هنگامی بود که مسلّم شد این وحی، نخستین جمله یک پیام طولانی خواهد بود. حتی بعدها پس از مهاجرت به مدینه (در سال 622 میلادی)، در تماس با جوامع یهود و بر اثر رویداد حوادثی بود که مسلّم گردید قانون جدید باید تضمین کتابت یابد (1).

ب) فقدان امکانات مادی

بلاشر بر این باور است که یکی از دلایل عدم نگارش کامل «قرآن» در زمان پیامبر (صلی الله علیه و آله)؛ به ویژه در نخستین سال های نبوّت، نبودن امکانات لازم برای چنین کاری بوده است:

«فقدان امکانات مادی نیز مانع بود تا یک چنین وحیی که در مسافرت ها، به هنگام نماز، طی شب و روز و در اوقات گوناگون دیگر ناگهان و بی مقدمه نازل می شد، به قید کتابت درآید...; لذا در زمان حیات شخص پیامبر، مجموعه کوچکی ازسوره ها که به ترتیب درازی سوره ها تنظیم شده بود، تهیه گردیده بود. هم چنین بنابه روایتی که ارزش تاریخی آن مشکوک است، یکی از خواهران عمر، برگه ای در اختیار داشته که بر روی آن سوره طه نوشته شده بود و آن را با صدای بلند می خوانده است.... تمام این واقعیات، ما را بر آن می دارد که چنین نتیجه گیری کنیم که به کتابت درآوردن وحی در حیات پیامبر (صلی الله علیه و آله)، شامل تمام متن نبوده و احیاناً دستخوش احتمالات و تصادفات بوده است...» (2).

نقد دیدگاه بلاشر

نخست [این که] پیامبر (صلی الله علیه و آله) از همان آغاز بعثت بر امر رسالت خود واقف بوده است؛ چنان که در سوره «یوسف» می خوانیم: قُلْ هذِهِ سَبِیلِی أَدْعُوا إِلَی اللّهِ عَلی بَصِیرَهٍ أَنَا وَ مَنِ اتَّبَعَنِی 3 .