فَدَک، از غصب تا تخریب صفحه 91

1- 143. طبقات، جلد 5، صفحه 56 فتح الباری، جلد 6، صفحه 142.

2- 144. صحیح مسلم، جلد 5 صفحه 152 صحیح بخاری، جلد 4 صفحه 43، جلد 5 صفحه 23، جلد6 صفحه 191، جلد 8 صفحه 147 شرح ابن ابی الحدید، جلد 16، صفحه 222 صحیح ابن حنان، جلد 14، صفحه 576.

در جلسه حاضر بودند. (1)

فَدَخَلا فقالَ عَبّاسُ: یا أمیرالمؤمنین إقْضِ بَینی وَ بَینَ هذا - یعنی عَلِیاً - الکاذِبِ الآثِم الغادِرِ الخائِن. فَقالَ القَوم: اَجَل یا اَمیرَالمُؤمِنین فَاقضِ بَیْنَهُم و اَرِحْهُمْ. فقالَ عُمَرُ اتَّئِدا (2) اَنْشُدُکُمْ بِاللَّهِ الَّذِی بِاِذْنِه تَقُومُ السَّماءَ وَ الْأَرْضَ، أَتَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّه قالَ: لا نُوَرِّثُ ما تَرَکْنا صَدَقَهٌ؟

قالُوا: نَعَمْ.

ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَی الْعَباسِ وَ عَلیٍّ فَقالَ:

اَنْشُدُکُما بِاللَّهِ الَّذِی بِاِذْنِه تَقُومُ السَّماءَ وَ الْأَرْضَ أَتَعْلَمانِ أَنَّ رَسُولَ اللَّه قالَ لا نُوَرِّثُ ما تَرکْناهُ صَدَقَهٌ؟

قالا: نَعَمْ … إِلی أَنْ قالَ (عُمَر): فَلَمّا تُوُفِّیَ رَسُولُ اللَّه قالَ أَبابَکرُ أَنا وَلیُّ رَسُولِ اللَّه فَجِئْتُما تَطْلُبُ مِیراثَکَ مِنِ ابْنِ أَخِیکَ وَ یطْلُبُ هذا مِیراثُ إِمْرَأَتِهِ مِنْ أَبِیها فَقالَ أَبُوبِکرُ قالَ رَسُولُ اللَّه:

ما نُوَّرِثُ ما تَرکْنا صَدَقَهٌ

فَرَأَیتُماهُ کاذِباً آثِماً غادِرَاً خائِناً وَاللَّه یعْلَمُ إِنَّهُ لَصَادِقٌ بارُّ راشِدٌ تابِعٌ لِلْحَقِّ ثُمَّ تُوُفِّی أَبوبِکرُ وَ أَنَا وَلیُّ رَسُولِ اللَّه وَ وَلیُّ أَبوبَکرٍ فَرَأیتُمانِی کاذباً آثِماً غادِرَاً خائِناً وَاللَّه یَعْلَمُ إنِّی لَصادِقٌ بارٌّ راشِدٌّ تابِعٌ لِلْحَقِّ …

زمانی که حضرت علی و عباس وارد شدند، عباس به عمر گفت: یا أمیرالمؤمنین بین من و این شخص دروغگو و گنهکار «و کذا و کذا» قضاوت کن. (به خدا پناه می بریم از این تهمت های ناروا) پس حاضرین گفتند: ای عمر بین آنها قضاوت کن و آنها را از این مشاجره راحت نما. عمر گفت: صبر کنید و مهلت دهید. آن گاه عمر رو به عثمان، عبدالرحمن عوف، زبیر و سعد کرد و گفت: شما را به آن خدایی که به اذن او زمین و آسمان بر پا داشته شده است قسم می دهم که آیا شما می دانید که رسول خدا فرمود: ما انبیاء ارث نمی گذاریم، آنچه از ما باقی می ماند صدقه است؟ این چند نفر (عثمان، عبدالرحمن بن عوف، زبیر و سعد) گفتند: بله، سپس عمر رو به علی و عباس