- درآمد 1
- اشاره 6
- علوم قرآنی 6
- پیشینه علوم قرآنی 7
- اشاره 13
- وحی در لغت 15
- وحی در قرآن 16
- اقسام وحی نبوی 18
- چگونگی نزول وحی 20
- اشاره 23
- نزول اجمالی و نزول تفصیلی (انزال و تنزیل) 26
- اشاره 32
- اسامی قرآن 33
- سوره های قرآن 36
- آیات قرآن 38
- اشاره 42
- فایده و ضرورت شناخت آیات مکی و مدنی 43
- معیار تقسیم به مکی و مدنی 43
- تعداد سوره ها و آیات مکی و مدنی 47
- اشاره 50
- فواید شناخت اسباب نزول 52
- اشاره 52
- العبره بعموم اللفظ 54
- دستیابی به اسباب نزول 56
- اشاره 59
- حفظ و نگارش در زمان پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) 60
- نگارش قرآن در زمان ابوبکر (رضی الله عنه) 64
- روش زید در جمع قرآن 66
- مصاحف صحابه 68
- یکسان سازی مصحف ها (توحید قراءات) 69
- اشاره 74
- تدوین قرائت های معروف 76
- تعریف قرائت 77
- عوامل اختلاف قرائات 78
- انحصار قرائت ها به هفت 81
- قاریان هفت گانه و راویان آنها 82
- اشاره 85
- ویژگی های قرائت عاصم به روایت حفص 85
- تواتر و حجیت قراءات سبعه 87
- حدیث سبعه احرف و قرائات هفتگانه 89
- اشاره 94
- استعمال تحریف در قرآن 95
- مفهوم تحریف 95
- انواع تحریف 96
- اشاره 98
- ادله مصونیت قرآن از تحریف 98
- الف) آیه حفظ 98
- ب) آیه عزّت 99
- اشاره 104
- ضرورت معجزه 106
- تحدی و مبارزه طلبی قرآن 107
- معارضه با آیات تحدی 109
- یادآوری 110
- اشاره 116
- اشاره 116
- ابعاد اعجاز قرآن کریم 116
- اشاره 117
- الف) گزینش کلمات 118
- ج) نظم آهنگ قرآن یا اعجاز صوتی 121
- د) وحدت موضوعی (تناسب معنوی آیات) 125
- اشاره 126
- جامعیت احکام اسلامی 133
- اشاره 143
- اشاره 143
- الف) زوجیت در قرآن 144
- ب) عمل لقاح بادها 146
- ج) گهواره بودن زمین 146
- د) گسترش زمین 147
- ه) آب، اصل حیات 148
- و) حرکت فلکها 149
- ز) پوشش هوایی حافظ زمین 150
- اشاره 158
- شرایط نسخ 160
- اهمیت بحث نسخ 161
- انواع نسخ در قرآن 163
- آیات منسوخه 164
- آیات صفح 167
- اشاره 170
- تعریف محکم و متشابه 171
- اقسام تشابه در قرآن 176
- تفسیر و تأویل 181
- تأویل متشابهات را چه کسی می داند؟ 182
- آیا حروف مقطعه از متشابهات است ؟ 184
- نمونه هایی از آیات متشابه 186
- اشاره 186
کاتبان وحی
در شماره کاتبان وحی اختلاف زیادی وجود دارد. حافظ بن عساکر (م571 ق.) در تاریخ دمشق 23 نفر را یاد می کند؛ ابوشامه در تلخیص این تاریخ، نام 25 نفر را می برد؛ شبر املسی (م1087 ق.) تعداد را به چهل نفر می رساند و حال آن که حافظ عراقی (م806 ق.) قبلاً نام 42 نفر را به نظم درآورده بود. برهان حلبی در حواشی شفا 43 نفر به نام می شمارد. مجتهد زنجانی نیز همین عدد را نقل می کند.
در میان مستشرقان، بلاشر فرانسوی می گوید: «تعداد کاتبان وحی به چهل نفر می رسید.» آماری را که محدّثان و مورّخان داده اند با توجه به زمان روی آوردن صحابه به اسلام می توان بدین ترتیب تنظیم کرد:
نویسندگان دوران مکه: خلفای چهارگانه، شُرَحبِیل بن حسنه (م18 ق.)، عبدالله بن سعد بن أبی السّرح (م37 ق.) خالدبن سعید بن عاص بن امیه، طلحه (م36 ق.)، زبیر (م36 ق.)، سعد بن ابی وقاص (م55 ق.)، عامر بن فهیره (م4 ق.)، علاء بن حضرمی(21 ق.)، معیقیب بن ابی فاطمه (م40 ق.)، ارقم بن ابی الارقم (م 11 ق.)، حاطب بن عمرو، حاطب بن ابی بلتعه (م30 ق.)، مصعب بن عمیر، عبدالله بن جحش، جهم بن قیس و سالم مولی ابی حذیفه (م12 ق.)
نویسندگان دوران مدینه: در آغاز بیشتر ابی بن کعب نویسندگی را انجام می داد. آن گاه زید بن ثابت که آموخته تر و ورزیده تر شده و کتابت را نزد اسیران بدر تکمیل کرده بود، بیشتر در محضر پیامبر (صلی الله علیه و آله) حضور می یافت. کسانی که بعدها به این جمع پیوستند عبارتند از: عبدالله بن رواحه (م8 ق.)، ثابت بن قیس (م12 ق.)، حنظله بن ربیع (م45 ق.)، حذیفه بن یمان (م 36 ق.)، علاء بن عقبه، جهیم بن الصّلت، عبدالله زید (م63 ق.)، محمد بن مسلم(43 ق.)، حنظله بن ابی عامر (م 3 ق.)، عبدالله بن عبدالله ابن ابی بن سلول، ابوزید قیس بن سکن، عقبه