مقدمات بنیادین علم تفسیر صفحه 218

فصل اول: موضوع متواتر بودن قرائت ها

اشاره

(موضوع متواتر بودن قرائت ها)

علمای اهل تسنن معتقدند که قرائت های هفت گانه شناخته شده در میان مردم متواتر است. ظاهرا منظور آنها این است که ثابت شده پیامبر گرامی اسلام صلّی اللّه علیه و آله و سلم براساس این قرائت ها، قرآن را تلاوت می کرده است. بعضی از علمای اهل تسنن از ده قرائت نیز سخن به میان آورده اند. حتی تعدادی از آنها خاطرنشان ساخته اند که هرکس قرائت های هفت گانه را همراه با تواتر نداند کفر ورزیده است.

ولی شیعه امامیه معتقد است که قرائت های هفت گانه متواتر نیست بلکه بعضی از آنها اجتهاد خود قاری قرآن است و یا این که تنها با یک واسطه به پیامبر ختم می شود. گروهی از پژوهشگران اهل تسنن نیز چنین اعتقادی دارند و به نظر می رسد این اعتقاد در میان آنها رواج دارد. در آینده به نقل مطالبی از آنها در این راستا خواهیم پرداخت.

قبل از ورود در بحث اصلی می بایست به نکته بسیار مهمی اشاره نمود و آن این که درستی قرآن به واسطه تواتر ثابت شده است و تمامی گروهها و مذاهب اسلامی نسبت به این مسئله اتفاق نظر دارند.

در ابتدا ممکن است این توهّم بوجود آید که چه تفاوتی میان کلام خداوند و کلام معصوم وجود دارد. چرا باید قرآن تنها از طریق تواتر ثابت شود در حالی که گفتار معصوم تنها با یک خبر واحد دارای شرایط اعتبار و استدلال نیز قابل اثبات است. به عنوان مثال وجوب نماز جمعه تنها با روایت زراره از امام علیه السّلام ثابت شده