زندگانی حسن بن علی علیه السلام جلد 2 صفحه 103

هجده روز پس از شهادت پدرش آماده جنگ معاویه شد «1». این سخن اشتباه است، زیرا امام بعد از نامه نویسی هائی که در فصل گذشته بیان شد آماده نبرد با دشمن گردید و ظاهرا مدت این مکاتبه ها دو ماه طول کشیده است و پس از آنکه همه اقدامات امام در دعوت معاویه بتسلیم و قبول خلافت آن حضرت بی نتیجه ماند و معاویه با سپاهیانش بجانب عراق حرکت کرد، امام آماده جنگ شد نه قبل از آن و همه مورخان با این سخن هم آهنگند مگر اینکه نوشته یعقوبی را چنین تصحیح کنیم که این مدت هجده روز سرآغاز مکاتبات فیما بین بوده است.

-1

3- ابن کثیر

ابن کثیر می نویسد که امام حسن قصد نداشت با کسی جنگ کند و گروه عظیمی از مسلمانان که مانند آن دیده و شنیده نشده بود رأی خود را بر امام تحمیل کردند و حسن بن علی (ع)، ناگزیر قیس بن سعد بن عباده را به همراهی دوازده هزار نفر در مقدمه سپاه بجنگ معاویه فرستاد «2».

این سخن درست نیست زیرا اگر امام آهنگ جنگ نداشت، چنان نامه هائی به معاویه نمی نوشت و او را تهدید نمیکرد و به اعلان جنگ در صورتی که تسلیم فرمان او نشود وعده نمی داد و اگر نمیخواست جنگ کند بمنبر نمی رفت و مردم را بجهاد برنمی انگیخت و به آمادگی جنگ دعوت نمی کرد چنانکه بتفصیل در این باره سخن گفتیم.

و اینکه نوشته است گروهی انبوه که مانند آن را کسی نشنیده امام را بجنگ وادار کردند نیز گفته ای نادرست است و دلیلش سرباز زدن آنها

از قبول جنگ و نافرمانی از امام و خاموشی آنها در برابر سخنان آن حضرت است که قبلا به آن اشاره کردیم.

______________________________
(1)- تاریخ یعقوبی 2/ 191
(2)- البدایه و النهایه 8/ 14