زندگانی حسن بن علی علیه السلام صفحه 203

پاسخ داد که شاهد پیامبر خداست و مشهود روز قیامت و از کتاب خدا بر صحت گفتارش دلیل آورد و گفت، خداوند فرموده:

«یا أَیُّهَا النَّبِیُّ إِنَّا أَرْسَلْناکَ شاهِداً وَ مُبَشِّراً وَ نَذِیراً» و درباره قیامت فرموده: «وَ ذلِکَ یَوْمٌ مَشْهُودٌ».

از او پرسیدند نفر اول که بود؟

گفت: عبد اللّه عباس بود. «81»

نفر دوم عبد اللّه عمر «82» و سومی حسن بن علی (ع) بود. «83»

______________________________
(81)- عبد اللّه بن عبد المطلب بن هاشم عموی پیغمبر است و مادرش ام الفضل لبابه، دختر حارث الحلالیه. او سه سال یا پنج سال قبل از هجرت بدنیا آمد و پیغمبر درباره اش دعا کرد و گفت: خدایا او را در دین فقیه گردان و تأویل قرآن را به او بیاموز و ببرکت دعای پیغمبر از استوانه های دانش گردید. مسروق گفت: چون عبد اللّه عباس را می بینم می گویم زیباترین مردم است و چون سخن می راند می گویم از همه فصیح تر است و بهنگام نقل حدیث او را داناترین مردم می دانم.

درباره اش گفته اند اگر فارسی و رومی و ترک سخنش را می شنیدند، ایمان می آوردند. او در آخر عمرش نابینا شد و در این باره شعری سرود و گفت:

اگر

خداوند نور چشمانم را گرفت، در عوض، زبانم و قلبم روشن است، قلب من پاک است و عقلم درست است و در دهانم زبانی چون شمشیر وجود دارد.

عبد اللّه بسال 68 هجری در زمان حکومت پسر زبیر در طائف درگذشت و مدت عمرش هفتاد یا هفتاد و یک و هفتاد و چهار سال بود. محمد حنفیه بر او نماز گذاشت و چهار تکبیر گفت و درباره اش گفت امروز ربانی این امت از دنیا رفت. (الاستیعاب، حاشیه نور الابصار)

(82)- عبد اللّه بن عمر بن خطاب، سه سال پس از بعثت پیغمبر بدنیا آمد و در سال 84 هجری در گذشت. در استیعاب آمده است که او از علی (ع) پیروی نکرد و در خانه نشست و بعد پشیمان شد و چون هنگام مرگش فرا رسید، گفت: من در خود گناهی نمی بینم مگر آنکه به همراه علی (ع) با گروه سرکشان جنگ نکردم. مسعودی در مروج الذهب می نویسد که گروهی با خلافت علی (ع) مخالفت کردند که از جمله آنها عبد اللّه پسر عمر بود و علت مخالفتشان خروج از امر ولایت علی (ع) بود.
(83)- فصول المهمه.