سوگندهای پربار قرآن صفحه 138

شده، دنیا را تیره و تار می کند، و ظهور حضرت جرقّه ای در آن تاریکی است، که بسان سپیده صبح دل جاهلیّت نوین را می شکافد، و تاریکی های حاصل از آن را از بین می برد. معتقدان به این تفسیر، جمله «جاهلیه اولی» که در آیه 33 سوره احزاب آمده را قرینه ای بر تحقّق جاهلیّت دیگر گرفته، و آن را جاهلیّت قبل از ظهور می دانند.

بنابراین، همان گونه که بعثت پیامبر اسلام(صلی الله علیه وآله) دل تاریکی جاهلیّت اولی را شکافت، و آفتاب عالمتاب اسلام دنیای آن روز را روشن کرد، ظهور حضرت حجه ابن الحسن العسکری(علیه السلام) نیز قلب جاهلیّت مدرن را نشانه می گیرد، و آفتاب ظهور تمام تیرگیها و تاریکیهای ناشی از آن را از بین می برد.

نتیجه اینکه برای فجر چهار تفسیر ارائه شد که

البتّه با هم منافاتی ندارند، و امکان دارد که همه آن معانی مدّ نظر خداوند متعال در آیه مذکور باشد.

مقسم له

پس از روشن شدن مقسم به و سوگندهای پنجگانه و اهمیّت فوق العاده آنها، اکنون این پرسش مطرح می شود که هدف از این قسم ها چیست؟ چرا خداوند به این وقایع مهم سوگند یاد کرده است؟ آنچه را که خداوند بخاطر آن، این قسمهای مهم را یاد کرده چیست؟

در نگاه اوّل به نظر می رسد که مقسم له ذکر نشده است، ولی چنین نیست. زیرا اوّلا: پس از سوگندهای پنجگانه بلافاصله می فرماید:

«(هَلْ فِی ذَلِکَ قَسَمٌ لِّذِی حِجْر); آیا در آنچه گفته شد، سوگند مهمّی برای صاحب خرد نیست؟!».

یعنی این قسمها برای انسانهای عاقل، سوگندهای مهمی محسوب می شود و انسان عاقل هم بی جهت سوگند مهم نمی خورد، تا چه رسد به خداوند خالق عقل و خرد. بنابراین شکّی نیست که خداوند برای چیز مهمّی سوگند یاد کرده است.

و ثانیاً: جمعی از مفسّران معتقدند که جواب قسم در آیه 14 همین سوره آمده