سوگندهای پربار قرآن صفحه 92

مفسّران قرآن کریم، برای قسم های مذکور تفسیرهای مختلفی ارائه داده، که البتّه منافاتی با یکدیگر ندارند. و به عقیده ما هیچ مانعی ندارد که آیه ای از قرآن تفسیرهای متفاوتی داشته باشد، و همه آن تفاسیر صحیح باشد، زیرا ممکن است آیه مورد نظر ظاهری داشته باشد و باطنی، و باطن آن هم باطنی، و باطنِ باطنِ آن هم باطنی، بلکه ممکن است تا هفتاد باطن داشته باشد! مخصوصاً که به عقیده ما استعمال لفظ در اکثر از معنای واحد عقلا امکان پذیر و مجاز است. بهر حال به دو نمونه از تفسیرهای مختلفی که برای سوگندهای پنجگانه مطرح شده، اشاره می کنیم:

تفسیر اوّل: بادهای باران آفرین

طبق این تفسیر، قسم های پنجگانه همگی مربوط

به بادهای باران زا، و مراحل مختلف آن تا نزول باران و سپس پراکنده کردن ابرهاست. توجّه کنید:

(وَالْمُرْسَلاَتِ عُرْفاً); قسم به بادهایی که پی در پی و پشت سر هم فرستاده می شود.

«عرف» در لغت عرب به «یال اسب» گفته می شود; و از آنجا که یال اسب از موهای پشت سر هم تشکیل شده، و عرب به هر چیزی که پشت سر هم و پی در پی باشد عرف می گوید، لذا از یال اسب، به عرف تعبیر کرده است. و اینکه می گویند «عرف مردم» چنین است، بخاطر آن است که مردم یکی پس از دیگری، و پی در پی کاری را انجام داده اند، و بصورت یک عرف درآمده است. بنابراین «مرسلات عرفاً» بادهای پی در پی و پشت سر هم است.

(فَالْعَاصِفَاتِ عَصْفاً); عرب باد معمولی و عادی را «ریح»، و تندباد را «عاصف» می نامد. بادهای معمولی عادی که پشت سر هم و پی در پی میوزد، به تدریج تبدیل به تندباد و عاصف شده، و ابرهای پراکنده آسمان را در کنار هم می چیند.

(وَالنَّاشِرَاتِ نَشْراً); پس از آنکه بادها تبدیل به تندباد شد، و تندباد ابرهای پراکنده را گردهم جمع آورد، ابرها را به مناطق محتاج آب حرکت می دهد، و ابرها در آن مناطق به فرمان خدا باران نازل می کنند.