طرح و تحقیق فیلم نامه امام حسین علیه السلام (1) صفحه 327

می خواند.(1) او پس از جذب و به کارگیری عمرو بن عاص، مردم مناطق شام را با خود همراه ساخت، ولی هنوز از ناحیه حمص که روزگاری محل زندگی عباده بن صامت بود، احساس نگرانی می کرد. شهر حمص، به سبب نزدیکی به مرز، مهم ترین منطقه زندگی اعراب مسلمان بود و شخصیت های برجسته ای مانند شرحبیل بن سمط کندی، عبدالرحمان بن خالد بن ولید، ذوالکلاع حمیری و عبدالرحمان بن غنم ازدی در آنجا به سر می بردند.(2)

چنان که گذشت، معاویه، شرحبیل را به شهرهای شام، به ویژه حمص فرستاد تا مردم را با برنامه خون خواهی عثمان همراه کند. در این زمان، اشراف حمص چنان تحت تأثیر تبلیغات قرار گرفتند که به معاویه گفتند تنها پس از بیعت با وی به عنوان خلیفه، در صفین شرکت می کنند.(3) مردم دیگر مناطق، به ویژه اهالی دمشق نیز که تنها برای خون خواهی عثمان با او بیعت کرده بودند، با شنیدن این خبر، وی را خلیفه خواندند و بار دیگر با او بیعت کردند. بدین ترتیب، معاویه به راحتی همه شام را با خود همراه ساخت و کار را به جایی رساند که آنها او را خلیفه نامیدند.

در صفین، شامیان در رکاب معاویه بسیار ایستادگی کردند، ولی نیروی برتر سپاه امام آنها را ناتوان ساخت و سرانجام، جنگ با نیرنگ بر نیزه کردن قرآن و حکمیت، پایان یافت.(4) پس از حکمیت، غارت گری های پراکنده شامیان در

1- وقعه صفین، ص 52..
2- پیش تر درباره شرحبیل، عبدالرحمان بن خالد و ذوالکلاع و چگونگی جذب آن ها به اردوگاه امویان توضیح داده شد. عبدالرحمان بن غنم ازدی نیز فقیه ترین مردم شام و مشاور شرحبیل بود. (وقعه صفین، ص 45)
3- تاریخ تحول دولت و خلافت، ص 192.
4- وقعه صفین، ص 478.