- مقدمه 1
- خلاصه 3
- بخش اول: نگاهی گذرا به رویدادهای صدر اسلام 6
- اشاره 6
- پیش درآمد 6
- 2. مکه پیش از هجرت 7
- 1. یثرب پیش از هجرت 7
- اشاره 8
- سال اول: دولت پیامبر 8
- 3. هجرت به مدینه و رویدادهای پس از هجرت 8
- سال دوم: جنگ بدر و بیرون راندن بنی قینقاع 9
- اشاره 9
- سال سوم: سرکوب قبایل اطراف مدینه و جنگ احد 9
- سال چهارم: طرح ترور پیامبر 10
- ماجرای هند و حمزه 10
- سال پنجم: جنگ خندق 11
- سال ششم: صلح حدیبیه 12
- سرفرازی امیرالمؤمنین، علی(ع) 13
- اشاره 13
- سال هفتم: فتح خیبر 13
- نزول سوره دهر در ذی حجه 14
- تسلیم شدن قلعه فدک 18
- دعوت سران کشورها و طوایف به اسلام 19
- عمره القضا 19
- سال هشتم: جنگ مؤته 19
- اشاره 19
- فتح مکه و پایان قدرت سیاسی مشرکان در حجاز 20
- نزول آیه تطهیر در اواخر سال هشتم 21
- گسترش اسلام و آمدن گروه هایی به مدینه 22
- اشاره 22
- فرصت چهار ماهه برای اسلام آوردن باقی مانده مشرکان 22
- سال نهم: غزوه تبوک 22
- اشاره 23
- مباهله رسول خدا صلی الله علیه و آله با مسیحیان 23
- اعزام علی(ع) به یمن 23
- سال دهم: حجه الوداع و غدیر خم 23
- سال یازدهم: اوج گیری نافرمانی از پیامبر اسلام 24
- اشاره 24
- مشکلات دولت اسلامی در سال دهم هجرت 24
- اهل بیت در دوران رسول اکرم صلی الله علیه و آله 25
- اشاره 26
- اشاره 26
- بخش دوم: زندگی امام حسین(ع) 26
- فصل اول: زندگی امام حسین(ع) در دوران رسول اکرم(ع) 26
- اشاره 27
- 2. واکنش پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله پس از تولد امام حسین(ع) 27
- ب) محروم ماندن قاتلان حسین(ع) از شفاعت پیامبر 27
- الف) حسین(ع)، طاهر و نظیف 27
- 1. ولادت 27
- ج) ستمگران بنی امیه، قاتلان حسین(ع) 28
- ه_) صدقه ویژه 28
- د) حسین(ع)، هم نام فرزند هارون 28
- و) گریه حسین(ع) پیامبر را می آزارد 29
- ز) حسین(ع)، نور خدا 29
- ح) دوری یاری گر دشمنان حسین(ع) از رحمت حق 29
- اشاره 32
- 3. زندگی امام حسین(ع) از دو سالگی تا رحلت رسول اکرم صلی الله علیه و آله (6 سالگی) 32
- 4. ویژگی های امام حسین(ع) از زبان پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله 32
- الف) حسین(ع) از من است 32
- ج) حسنین(ع)، حضرت محمّد صلی الله علیه و آله را پدر می خواندند 33
- ه_) پروردگار به دوستی حسین(ع) فرمان داده است 33
- ب) دوستی با حسین(ع)، دوستی با پیامبر است 33
- د) پیامبر بر حسین(ع) گریست 33
- و) شفاعت حسین(ع) رد نمی شود 34
- ز) حسن و حسین(ع)، بهترین مردمند 34
- ح) پس از خورشید، ماه و زهره، به حسنین(ع) روی آورید 35
- ط) رسول خدا صلی الله علیه و آله ، گلوی حسین(ع) را بوسید 35
- ک) نام حسین(ع) در تورات و انجیل، شبیر و طاب است 36
- ی) حسنین(ع)؛ ریحانه های پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله 36
- م) حسین(ع)، چراغ هدایت و کشتی نجات 37
- ل) پاداش حج پیامبر برای زایر حسین(ع) 37
- ن) فرو فرستادن سوره «هل اتی» در شأن حسین(ع) 38
- س) حسین(ع) و غذای بهشتی 39
- ع) حسین(ع) در شمار اهل کسا 39
- ث) حسنین(ع)، سروران بهشتیان 40
- ص) رسول خدا صلی الله علیه و آله وظیفه دارد به حسین(ع) مهر بورزد 40
- خ) حسنین(ع)، گل های پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله 40
- ف) علم حسین(ع)، علم رسول خدا صلی الله علیه و آله 40
- ذ) حسنین(ع) پس از رسول خدا و علی(ع) برترین مردمند 40
- ر) بهشت، مشتاق حسین(ع) 41
- 5. امام حسین(ع) هنگام رحلت رسول اکرم صلی الله علیه و آله 41
- ش) دشمنی رسول خدا صلی الله علیه و آله با دشمنان حسین(ع) 41
- ق) حسین(ع)، محبوب ترین انسان ها در نگاه آسمانیان 41
- فصل دوم: زندگی امام حسین(ع) در دوران خلفای سه گانه 43
- اشاره 43
- 1. دوران خلافت ابوبکر 43
- پیش گفتار 43
- اشاره 43
- ب) ماجرای فدک 44
- الف) ماجرای سقیفه 44
- د) اذان بلال 45
- ج) شهادت حضرت زهرا(س) 45
- ه_) جنگ با مرتدان 46
- و) آغاز فتوحات 47
- 2. دوران خلافت عمر 48
- الف) ادامه فتوحات 48
- ب) آغاز فتوحات در ایران 48
- اشاره 48
- ج) نقش امام حسین(ع) در دوره خلافت عمر 49
- ه_) قتل عمر 51
- 3. دوران خلافت عثمان 51
- اشاره 51
- الف) آغاز خلافت عثمان 51
- د) تولد برادر امام حسین(ع) 51
- ج) انحراف های دوره خلافت عثمان 52
- ب) فتوحات در دوره خلافت عثمان 52
- د) قتل عثمان 53
- ه_) ازدواج امام حسین(ع) 54
- اشاره 56
- فصل سوم: زندگی امام حسین(ع) در دوران خلافت امیر مؤمنان، علی(ع) 56
- اشاره 57
- 1. اقدامات اصلاحی امام علی(ع) 57
- ب) طلحه و زبیر در مکه 58
- الف) سهم خواهی طلحه و زبیر 58
- ج) بیعت شکنان در بصره 58
- د) جنگ جمل (15 جمادی الاول سال 36 هجری) 59
- ه_) جنگ صفین (محرم سال 37 هجری) 59
- و) جنگ نهروان (صفر سال 38 هجری) 61
- ح) شهادت امام علی(ع) (21 رمضان سال 40 هجری) 62
- الف) هنگام بیعت 62
- ز) سستی مردم کوفه و غارتگری معاویه 62
- اشاره 62
- 2. نقش امام حسین(ع) در دوران امیرالمؤمنین علی(ع) 62
- ب) جنگ جمل 63
- ج) جنگ صفین 64
- د) بازگشت از صفین 65
- ه_) پاسداری از امیرالمؤمنین علی(ع) 66
- و) امام حسین(ع) و فرماندهی سپاه 67
- 3. روایات مربوط به امام حسین(ع) 67
- اشاره 67
- ب) پیش گویی شهادت امام حسین(ع) 68
- الف) دعای طلب باران 68
- ج) مهدی موعود عج الله تعالی فرجه الشریف از نسل حسین(ع) 69
- فصل چهارم: زندگی امام حسین(ع) در دوران امامت امام حسن(ع) 72
- اشاره 72
- 1. بیعت با امام حسن(ع) (23 رمضان سال 40 هجری) 72
- 2. نامه نگاری های امام حسن(ع) و معاویه 72
- 3. نامه معاویه به امام حسن(ع) 74
- 4. گردآوری سپاه و آغاز نبرد 76
- 5. حمله به امام حسن(ع) 77
- 6. شرایط صلح امام حسن(ع) با معاویه 78
- 7. ورود معاویه به کوفه (25 ربیع الاول سال 41 هجری) 79
- 8. انتقادهای شیعیان به صلح امام حسن(ع) 80
- 9. بازگشت امام حسن و امام حسین(ع) به مدینه (ربیع الاول سال41 هجری) 82
- 10. الحاق زیاد به ابوسفیان 84
- 11. شهادت امام حسن(ع) (ربیع الاول سال 49 هجری) 85
- 12. سخنان و اشعار امام حسین(ع) هنگام خاک سپاری برادر 87
- 13. واکنش معاویه در برابر خبر شهادت امام حسن(ع) 89
- الف) نامه نگاری کوفیان به امام حسین(ع) 90
- اشاره 90
- فصل پنجم: زندگی امام حسین(ع) در عصر معاویه (ربیع الاول سال 49 هجری _ نیمه اول سال60 هجری) 90
- اشاره 90
- 1. رویدادهای سال 49 هجری 90
- ب) زمینه سازی مغیره برای ولی عهدی یزید 91
- ج) نظرخواهی معاویه از زیاد درباره ولی عهدی یزید 94
- د) طاعون در کوفه 94
- 2. رویدادهای سال 50 هجری 94
- اشاره 96
- 3. رویدادهای سال 51 هجری 96
- الف) شهادت حجر بن عدی 96
- ب) پیامدهای شهادت حجر بن عدی 97
- 4. رویدادهای سال 53 هجری 99
- 5. رویدادهای سال 54 هجری 100
- اشاره 101
- ج) برکناری عبداللّه بن خالد بن اسید 101
- 6. رویدادهای سال 55 هجری 101
- الف) گماشتن عبیداللّه بن زیاد به امارت بصره1 ب) مرگ سعد بن ابی وقاص 101
- د) افزایش ارتباط شیعیان کوفه با امام حسین(ع) 102
- اشاره 102
- یک _ هدیه به فرزدق 106
- دو_ خواستگاری معاویه از ام کلثوم برای یزید 107
- ه_) خواندن بزرگان شهرها به شام 109
- و) جلسه بیعت با یزید 111
- ز) نامه معاویه به مروان برای بیعت گرفتن از اهل مدینه 113
- ط) خطبه معاویه و تهدید مخالفان 115
- ح) سفر معاویه به مدینه و مکه 115
- ی) دیدار معاویه با عایشه 116
- الف) ورود معاویه به مکه (رجب سال 56 هجری) 118
- 7. رویدادهای سال 56 هجری 118
- اشاره 118
- ب) دیدار معاویه با امام حسین(ع) 119
- ج) اعتراض ابن عباس 121
- د) نیرنگ معاویه 122
- ه_) دیدار معاویه با عایشه 127
- و) بیماری معاویه 128
- 8. رویدادهای سال 57 هجری 129
- 9. رویدادهای سال 58 هجری 131
- 10. سال 59 هجری 131
- 11. رویدادهای سال 60 هجری 139
- 12. رویدادهای اجتماعی و تربیتی زندگی امام حسین(ع) 140
- پیش گفتار 150
- بخش سوم: وضعیت عمومی جهان اسلام 150
- اشاره 150
- اشاره 152
- 1. وضعیت سیاسی 152
- فصل اول: عصر خلفای سه گانه 152
- اشاره 152
- الف) عصر ابوبکر بن ابی قحافه 152
- اشاره 152
- یک _ جنگ های ردّه 155
- دو_ فتوحات 156
- سه _ کارگزاران 157
- ب) دوران عمر بن خطاب 158
- یک _ وضعیت سیاسی و مبانی نظام سیاسی در دوران عمر 158
- اشاره 158
- سه _ والیان و کارگزاران خلیفه 159
- دو_ آموزگار قرآن شهر 159
- ج) عصر عثمان بن عفان 160
- 2. تقسیم بندی اداری و استانی 162
- اشاره 163
- الف) اصول و شاخص های اجتماعی عصر رسول خدا صلی الله علیه و آله 163
- 3. وضعیت اجتماعی 163
- ب) اصول و شاخص های اجتماعی دوران خلفای سه گانه 164
- ج) آغاز فتوحات و دگرگونی های اجتماعی 166
- الف) درآمدهای بیت المال 168
- 4. وضعیت اقتصادی 168
- اشاره 168
- ب) هزینه بیت المال 169
- 5. وضعیت اخلاقی و فرهنگی 172
- اشاره 174
- اصول و شاخص های دینی سقیفه 174
- 6. وضعیت فکری و اعتقادی 174
- اشاره 174
- یک _ ممنوع ساختن نگارش و نقل حدیث و سنّت نبوی 175
- دو_ تبلیغ قرائت قرآن در جامعه 177
- سه _ جای گزینی طبقه صحابه سقیفه در برابر اهل بیت(ع) 180
- چهار_ استفاده علوم اهل کتاب و ترویج قصه خوانی 188
- اشاره 190
- فصل دوم: عصر امیر مؤمنان، علی(ع) 190
- 1. مهم ترین مشکلات حکومتی امام علی(ع) 190
- اشاره 190
- یک _ اصول دینی حاکم بر جامعه 191
- ب) مشکلات فکری و اعتقادی 191
- الف) مشکلات سیاسی 191
- ج) مشکلات اجتماعی، اخلاقی و اقتصادی 192
- دو_ طبقه ها و گروه های دینی و اجتماعی مخالف 192
- اشاره 194
- 2. جهت گیری های کلی حکومت معاویه 194
- یک _ تبلیغات گسترده درباره مظلومیت عثمان 195
- اشاره 195
- الف) برنامه ریزی برای تثبیت حکومت امویان 195
- دو_ مصالحه با امپراتوری روم 196
- سه _ تثبیت خلافت اموی 196
- ب) برنامه ریزی برای خلافت یزید 197
- فصل اول: معاویه 201
- بخش چهارم:شخصیت شناسی 201
- اشاره 201
- اشاره 201
- شناسنامه 201
- 1. نژاد و قبیله 202
- 2. خانواده 206
- اشاره 206
- الف) پدر 206
- ج) برادران و خواهران 207
- ب) مادر 207
- د) همسران 208
- اشاره 209
- یک _ نام 209
- 3. ویژگی های فردی 209
- الف) ویژگی های ظاهری 209
- اشاره 209
- سه _ باده گساری 211
- دو _ خوراک 211
- چهار_ سرگرمی، ذوق و سلیقه 212
- ب) عادت های رفتاری 214
- 4. ویژگی های اخلاقی 215
- اشاره 215
- الف) ترس 215
- ب) احساس شرمساری 216
- ج) درشت خویی و صبورنمایی 217
- اشاره 218
- 5. ویژگی های دینی و آرمانی 218
- الف) نفاق 218
- ب) جایگاه علمی 220
- یک _ فرمانروایی 221
- اشاره 221
- ج) آرزوها 221
- د) نفرت ها 222
- دو_ موروثی کردن حکومت 222
- 6. ویژگی های اجتماعی 225
- الف) طبقه اجتماعی 225
- اشاره 225
- ب) افتخارات ساختگی 227
- ج) اطرافیان 228
- د) معاویه از نگاه دیگران 230
- ه_) سخنان امیر مؤمنان، علی(ع) درباره معاویه 232
- 7. ویژگی های سیاسی 233
- اشاره 233
- الف) پیمودن راه دشوار خلافت 233
- ب) موروثی کردن خلافت 235
- ج) نیرنگ 236
- د) تفرقه افکنی 238
- یک _ متنفر ساختن مردم از امیر مؤمنان، علی(ع) 239
- اشاره 239
- ه_) تبلیغات 239
- دو_ سخت گیری بر شیعیان 240
- سه _ ترویج احادیث ساختگی درباره اهل بیت(ع) 240
- چهار_ بازسازی چهره منفی عثمان 241
- و) بازسازی چهره خود 241
- مرگ معاویه 242
- سال شمار زندگی معاویه 247
- اشاره 251
- شناسنامه 251
- فصل دوم: یزید 251
- الف) خانواده پدری 253
- اشاره 253
- 1. خانواده 253
- ب) خانواده مادری 255
- الف) بحدل بن انیف (پدربزرگ مادری یزید) 257
- اشاره 257
- 2. خویشاوندان 257
- ب) دایی های یزید 258
- 3. ویژگی های ظاهری 258
- 4. ویژگی های رفتاری 259
- اشاره 259
- الف) باده گساری 260
- ب) علاقه به آوازه خوانی 261
- الف) علاقه به شکار و حیوانات 262
- اشاره 262
- 5. ویژگی های اخلاقی 262
- ب) شهوت رانی 263
- ج) علاقه افراطی به شعر 264
- د) بی غیرتی 266
- ه_) بدزبانی 266
- و) اقتدارطلبی و انتقام جویی 267
- 6. ویژگی های فکری 268
- 7. هم نشینان 269
- الف) سرجون بن منصور رومی 269
- اشاره 269
- ب) سائب خاثر 270
- ج) اَخْطَل 271
- د) مسلم بن عمرو باهلی 272
- اشاره 273
- اشاره 273
- فصل اول: بصره 273
- بخش پنجم: جغرافیای سیاسی و اجتماعی جهان اسلام 273
- اشاره 275
- 1. وضعیت اجتماعی بصره 275
- الف) نظام اجتماعی 277
- ب) پیشینه قبایل بصره 278
- ج) خاستگاه تشیع قبایل بحرین1 279
- د) برنامه های علمی _ دینی خلیفه دوم در بصره 281
- اشاره 283
- ه_) شخصیت های مهم نسل اول 283
- دو_ انس بن مالک 283
- یک _ ابوموسی اشعری 283
- سه _ کعب بن سور ازدی 284
- چهار_ عمران بن حُصین (حطان) خزاعی 285
- و) جریان قاریان در بصره 286
- اشاره 287
- 2. وضعیت سیاسی بصره 287
- الف) بصره در دوران حکومت خلفا 288
- اشاره 290
- ب) بصره در دوران خلافت حضرت علی(ع) 290
- یک _ وضعیت قاریان بصره 293
- دو_ پس از جنگ جمل 296
- سه _ فتنه عثمانیه در بصره 299
- ج) بصره در دوران خلافت معاویه 300
- اشاره 300
- یک _ شورش حمران بن ابان 300
- دو_ حکومت ابن عامر 301
- د) بصره در دوران حکومت زیاد 302
- 3. تاریخ شیعیان بصره 305
- اشاره 305
- الف) قبایل شیعه 305
- ب) شخصیت های علمی و سیاسی شیعه 306
- اشاره 306
- یک _ ابوالاسود دئلی 306
- دو_ احنف بن قیس تمیمی سعدی 306
- سه _ منذر بن جارود عبدی 307
- ج) پیشینه تشیع در بصره 308
- چهار_ شریک بن اعور حارثی 308
- اشاره 313
- فصل دوم: شام 313
- 1. وضعیت اجتماعی شام 314
- اشاره 318
- 2. وضعیت فکری و فرهنگی شام 318
- اشاره 320
- الف) برنامه های معاویه در شام در آستانه خلافت امیر مؤمنان، علی(ع) 320
- دو_ تطمیع و بهره برداری از بزرگان شامات در ماجرای قتل عثمان 321
- یک _ ایجاد وحدت فکری و اعتقادی در شام، حول محور احساسی و هیجان برانگیز کشته شدن عثمان و ایجاد مکتب عثمانیه 321
- ب) پی آمدهای برنامه های فرهنگی _ تبلیغی معاویه 324
- یک _ رونق مکتب عثمانیه 324
- اشاره 324
- دو_ رسوخ روحیه پیروی مطلق از خلیفه اموی در شامیان 324
- 3. وضعیت سیاسی شام 325
- 4. وضعیت نظامی شام 329
- فصل سوم: مکه 331
- 1. وضعیت اجتماعی مکه 331
- اشاره 331
- 2. وضعیت فرهنگی مکه 333
- اشاره 336
- 3. وضعیت سیاسی مکه 336
- الف) تاریخ سیاسی مکه در عهد معاویه 338
- ب) حسنین و مکه در دوره معاویه 341
- د) خط مشی سیاسی ابن زبیر 342
- ج) وضعیت سیاسی مکه در دوره یزید 342
- نتیجه 346
- فصل چهارم: مدینه 348
- اشاره 348
- 1. وضعیت اجتماعی مدینه 348
- 2. وضعیت اقتصادی مدینه 350
- 3. وضعیت فرهنگی مدینه 351
- 4. وضعیت علمی و فکری مدینه 353
- مدرسه علمی مدینه 353
- اشاره 353
- اشاره 353
- یک _ نقش عایشه 355
- دو_ نقش ابن عمر و دیگر علمای مکتب مدینه 358
- اشاره 359
- 5. وضعیت سیاسی مدینه 359
- الف) گرایش های سیاسی انصار 361
- ب) سیدالشهدا(ع) در مدینه 365
- یک _ بنی هاشم 368
- د) موقعیت گروه های اجتماعی در مدینه 368
- اشاره 368
- ج) مدینه در زمان مرگ معاویه 368
- دو_ بنی امیه 369
- سه _ زبیریان 369
- چهار_ صحابه و تابعین 370
- الف) پیدایش کوفه 371
- اشاره 371
- اشاره 371
- فصل پنجم: کوفه 371
- 1. وضعیت جغرافیایی کوفه 371
- ب) دگرگونی های عمرانی کوفه 373
- ج) کوفه در روزگار عثمان 376
- اشاره 377
- یک _ بازسازی و گسترش مسجد و قصر 377
- د) کوفه در دوره امارت زیاد بن ابیه 377
- دو_ عمران و بهسازی شهر 378
- ه_) اماکن و مناطق شهر 380
- و) شهرها و روستاهای اطراف کوفه 380
- ز) مساجد و محله ها 381
- ح) مسجدهای مبارکه 384
- ط) مسجدهای ملعونه 384
- ی) جبانه ها 385
- ک) چهارسوها 385
- ل) دیرها و معبدها 386
- ن) کناسه 386
- م) قصرهای کوفه 386
- س) نُخَیْله 387
- ع) بناهای دیگر 387
- اشاره 388
- 2. وضعیت اجتماعی کوفه 388
- الف) ترکیب نژادی و قبیله ای کوفه 388
- اشاره 389
- یک _ اعراب بومی منطقه 389
- ب) دیگر جمعیت های کوفه 389
- دو _ ایرانیان 390
- چهار_ اهل کتاب (اهل ذمه) 391
- سه _ اقلیت اسواران (جنگجویان سندی سپاه ایران)، زط ها (هندی ها) و سبابجه (اهالی سوماترا) 391
- ج) نظام اجتماعی 392
- د) آمار جمعیتی شهر 396
- ه_) طبقات اجتماعی 401
- اشاره 401
- دو_ گروه های سیاسی 402
- یک _ گروه های علمی، فکری و اعتقادی 402
- سه _ طبقات اجتماعی و اقتصادی 402
- 3. وضعیت فکری _ اعتقادی کوفه 406
- الف) پیشینه اعتقادی قبایل مقیم در کوفه 406
- اشاره 406
- یک _ امتیازبخشی به طبقه صحابه 409
- ب) برنامه های فکری خلیفه دوم در کوفه 409
- اشاره 409
- دو_ پیدایش طبقه قُرّاء 409
- اشاره 421
- ج) مکتب علمای کوفه 421
- یک _ مدرسه ابن مسعود 423
- دو_ مدرسه علمی و علمای کوفه در دوره خلافت امیر مؤمنان، علی(ع) 426
- سه _ مکتب علمای کوفه در عهد معاویه 429
- د) زهّاد 433
- اشاره 435
- اشاره 435
- الف) نظام اداری _ سیاسی شهر 435
- دو_ جایگاه انتظامی شهر (صاحب شرطه) 435
- 4. وضعیت سیاسی کوفه 435
- یک _ جایگاه سیاسی _ اداری (والی و امیر شهر و استان) 435
- سه _ جایگاه های سیاسی _ اجتماعی (پیشوایان گروه ها) 436
- دو_ درآمدهای بیت المال 439
- یک _ بیت المال کوفه 439
- ب) وضعیت اقتصادی کوفه 439
- اشاره 439
- سه _ هزینه های بیت المال 440
- دو_ والیان دوران خلیفه سوم 444
- یک _ والیان دوران خلیفه دوم 444
- د) کارگزاران کوفه 444
- ج) دستگاه قضایی کوفه 444
- اشاره 444
- چهار_ برنامه های فکری والیانِ دوره اموی 445
- سه _ والیان دوران امیر مؤمنان، علی(ع) 445
- پنج _ والیان و کارگزاران کوفه در دوران معاویه 449
- یک _ دوران خلیفه دوم 451
- اشاره 451
- ه_ ) تاریخ سیاسی کوفه 451
- دو_ دوران خلیفه سوم 453
- سه _ دوران امیر مؤمنان، علی(ع) 456
- اشاره 461
- 1. مخالفان آشکار 462
- 2. گروه قراء و علمای اهل تردید و کناره گیری آنها از جنگ 463
- 3. گروه شاک مدعی تحقیق و نظر 464
- اشاره 469
- ز) طبقات اجتماعی کوفه پس از صفین 469
- یک _ کوفه در زمان خلافت امام حسن مجتبی(ع) 472
- دو_ کوفه در دوران معاویه 475
- اشاره 477
- 1. تبلیغ نام و فضیلت های ساختگی عثمان 477
- 2. سیاست مدارا 478
- 3. نظارت ویژه بر رجال شیعه و همراه سازی آنها در برنامه های عمومی 478
- 4. ایجاد گروه و حزب عثمانیه 480
- 5. انجام جابه جایی های جمعیتی 482
- 1. مهم ترین فعالیت های شیعیان 486
- الف) جریان فکری دعوت به قیام (خط سلیمان بن صرد) 486
- اشاره 486
- ب) خط مقاومت در برابر دشنام و لعن (خط فرهنگی حجر کندی و عمرو بن حمق خزاعی) 486
- ج) زندگی نامه زیاد 487
- اشاره 488
- 2. امارت زیاد بر بصره و کوفه 488
- الف) برنامه های جمعیتی _ اجتماعی 490
- ج) برنامه های دینی 491
- ب) برنامه های عمرانی _ اقتصادی 491
- د) برنامه های سیاسی (شیعه ستیزی) 492
- اشاره 492
- دو_ اجباری کردن لعن و سبّ امیر مؤمنان، علی(ع) 493
- یک _ حبس و دستگیری گسترده افراد به صرف اتهام 493
- سه _ شیعه ستیزی (سرکوب خونین شیعیان) 494
- چهار_ برداشت هایی از واقعه شهادت حجر 498
- الف) عبداللّه بن خالد بن اسید (53 _ 55 ه_.ق) 503
- 3. کوفه پس از زیاد تا ابن زیاد 503
- اشاره 503
- اشاره 504
- ب) ضحاک بن قیس فهری قریشی (55 _ 58 ه_.ق) 504
- یک _ افزایش چشم گیر سفر کوفیان به مدینه 505
- دو_ گرفتن بیعت برای جانشینی یزید در سال 56 ه_.ق 506
- سه _ جایگاه دینی و اجتماعی ضحاک در کوفه 507
- د) نعمان بن بشیر (59 _ 60 ه_.ق) 509
- ج) عبدالرحمان بن عبداللّه بن عثمان ثقفی (58 _ 59 ه_.ق) 509
- 4. فضای عمومی کوفه در آستانه قیام سیدالشهدا(ع) 514
- اشاره 514
- یک _ نظام اجتماعی شهر 514
- الف) وضعیت اجتماعی کوفه در سال های 60 و 61 هجری 514
- اشاره 514
- دو_ نفوذ اشراف و نقش عطایای والی 515
- سه _ مأموران انتظامی و امنیتی 517
- یک _ وضعیت علمای شهر و فعالیت های علمی 522
- اشاره 522
- ب) فضای فکری کوفه 522
- دو_ وضعیت علمی و فکری حاکم بر شهر 523
- ج) وضعیت سیاسی کوفه 524
- اشاره 524
- دو_ برنامه های شیعه ستیزی 525
- یک _ برنامه های اجتماعی _ اقتصادی 525
- نتیجه 526
کناسه(1) که در منطقه غربی کوفه بر کرانه بادیه، در مسیر راه بیابانی شام قرار داشت، در آغاز، زباله دان قبیله بنی اسد بود. این منطقه به تدریج به بازار و محل اتراق کاروان های تجاری و مرکز خرید و فروش برده و حیوانات تبدیل شد.(2) این مکان محل گرد آمدن شاعران و مشاعره آنها نیز به شمار می آمد.
س) نُخَیْله
س) نُخَیْله
نخیله، منطقه ای در بیرون کوفه در مسیر شام و شمال شهر بود که محل گرد آمدن نیروهای نظامی به شمار می رفت.
ع) بناهای دیگر
ع) بناهای دیگر
ساختمان و جایگاه های مهم دیگر کوفه چنین بود:
الف) خانه زراره بن یزید که معاویه آن را مصادره کرد؛
ب) خانه حکیم در محله رختخواب فروش ها؛
ج) خانه قمام، دختر حارث بن هانی کندی؛
د) خانه حجیر؛
ه_) خانه ابو ارطاه بجلی؛
و) خانه المقطع؛
ح) خانه سعد بن ابی وقاص که بعدها به خانه عمر بن سعد شهرت یافت؛(3)
1- نک: ترجمه فتوح البلدان، ص 400 به بعد.
2- الحیاه الاجتماعیه و الاقتصادیه فی الکوفه، ص 32.
3- ترجمه فتوح البلدان، ص 89.