طرح و تحقیق فیلم نامه امام حسین علیه السلام (1) صفحه 438

افراد تحت امر خود را بر دوش گیرند تا هیچ شورشی روی ندهد و هرکس چنین نکند، خون و مالش حلال باشد. در قانون ابن زیاد، اگر عریف نام کسی از مخالفان یزید را نمی نوشت، بر در خانه اش به دار کشیده می شد و همه افراد آن گروه از بخشش ها و حقوق، محروم و به عمان تبعید می شدند.(1) هنگام شورش یا نابسامانی های اجتماعی، بر عرفا لازم بود که برای اعلام هم بستگی، در نماز جماعت شرکت کنند، مانند اجبار عرفا به حضور در نماز جماعت عشا، در دوران غریبی مسلم در کوفه.(2)

در دوران زیاد، برای کنترلِ عرفا، جایگاهی به نام منکب و مناکب ایجاد شد که مسئولیت نظارت بر عرفا و همکاری با ایشان را بر دوش داشت؛ زیرا با توجه به گستردگی جمعیت شهر، شمار عرفا بسیار بود و گاه به حدود صد تن می رسید.(3)

بخشش ها را به پیشوایان گروه های هفت گانه می دادند تا آنها اموال را میان عرفا و عرفا بین افراد زیر نظر خود تقسیم کنند.(4) در آن زمان، گماشتن عریف و پیشوای گروه، نوعی موفقیت ویژه سیاسی، اجتماعی و اقتصادی به شمار می آمد.

1- تاریخ طبری، ج 5، ص 359.
2- تاریخ طبری، ج 4، ص 49.
3- تاریخ طبری، ج 4، ص 372.
4- تاریخ طبری، ج 4، ص 372.