پیاده تا کربلا: آداب و فضائل زیارت سیدالشهدا (علیه السلام) صفحه 36

امیر مؤمنان علیه السلام در بیانی شیوا می فرمایند: أَجْمِلُوا فِی الْخِطَابِ تَسْمَعُوا جَمِیلَ الثَّوَابِ؛ «زیبا سخن بگویید تا پاسخ زیبا بشنوید». (1)

آن گوی مرا که دوست داری گر خَلق تو را همان بگویند (ناصرخسرو)

در ادامه حدیث امام علیه السلام می فرمایند: وَاعْمَلْ عَمَلَ رَجُلٍ یَعْلَمُ أَنَّهُ مَأْخُوذٌ بِالْإِجْرَامِ مَجْزِیٌّ بِالْإِحْسَانِ؛ «و همانند بنده ای رفتار کن که می داند به گنهکاری خود گرفتار می شود و به نیک رفتاری خود پاداش می گیرد». (2)

رفتارت همانند کسی باشد که می داند و یقین دارد اگر گناه کند به عقاب آن گرفتار می شود و اگر کار نیک و شایسته انجام دهد به ثواب و پاداش آن می رسد.

دوستان چهار دسته اند

امام حسین علیه السلام در سخنی گویا دوستان را به چهار دسته تقسیم می کنند: الْإِخْوَانُ أَرْبَعَهٌ فَأَخٌ لَکَ وَلَهُ وَأَخٌ لَکَ وَأَخٌ عَلَیْکَ وَأَخٌ لَا لَکَ وَلَا لَهُ فَسُئِلَ عَنْ مَعْنَی ذَلِکَ فَقَالَ علیه السلام الْأَخُ الَّذِی هُوَ لَکَ وَلَهُ فَهُوَ الْأَخُ الَّذِی یَطْلُبُ بِإِخَائِهِ بَقَاءَ الْإِخَاءِ وَلَا یَطْلُبُ بِإِخَائِهِ مَوْتَ الْإِخَاءِ فَهَذَا لَکَ وَلَهُ لِأَنَّهُ إِذَا تَمَّ الْإِخَاءُ طَابَتْ حَیَاتُهُمَا جَمِیعاً وَإِذَا دَخَلَ الْإِخَاءُ فِی حَالِ التَّنَاقُضِ بَطَلَ جَمِیعاً وَالْأَخُ الَّذِی هُوَ لَکَ فَهُوَ الْأَخُ الَّذِی قَدْ خَرَجَ بِنَفْسِهِ عَنْ حَالِ الطَّمَعِ إِلَی حَالِ الرَّغْبَهِ فَلَمْ یَطْمَعْ فِی الدُّنْیَا إِذَا رَغِبَ فِی الْإِخَاءِ فَهَذَا مُوَفِّرٌ عَلَیْکَ بِکُلِّیَّتِهِ وَالْأَخُ الَّذِی هُوَ عَلَیْکَ فَهُوَ الْأَخُ الَّذِی یَتَرَبَّصُ بِکَ الدَّوَائِرَ وَیُغَشِّی [یُفْشِی] السَّرَائِرَ وَیَکْذِبُ عَلَیْکَ بَیْنَ الْعَشَائِرِ وَیَنْظُرُ فِی وَجْهِکَ نَظَرَ الْحَاسِدِ فَعَلَیْهِ لَعْنَهُ الْوَاحِدِ وَالْأَخُ الَّذِی لَا لَکَ وَلَا لَهُ فَهُوَ الَّذِی قَدْ مَلَأَهُ اللَّهُ حُمْقاً فَأَبْعَدَهُ سُحْقاً فَتَرَاهُ یُؤْثِرُ نَفْسَهُ عَلَیْکَ وَیَطْلُبُ شُحّاً مَا لَدَیْکَ؛ «برادران چهار دسته اند، برادری که به سود تو و خود اوست، و برادری که به سود توست و برادری که به ضرر توست، و برادری که نه به سود توست و نه بسود خودش. از او معنی این را پرسیدند فرمود: برادری که سودش