بانک جامع عزاداری ویژه ماه محرم صفحه 68

او نیز می‌گوید: «و كذلك حدیث عاشوراء... و اقبح من ذلك و اعظم ما تفعله الرافضة من اتخاذه مأتماً یقرأ فیه المصرع و ینشد فیه قصائد النیاحة...»؛(2) «و نیز از حدیث عاشورا... و قبیح‌تر و بزرگ‌تر از آن كاری است كه رافضه انجام می‌دهند و آن روز را ماتم گرفته و مقتل خوانده و قصیده‌هایی برای نوحه انشاء می‌كنند...».

ما در این كتاب به بررسی و پاسخ به این موضوع از نظر عقل و دیدگاه عقلا و قرآن و روایات و سیره صحابه و بزرگان می‌پردازیم.

علی اصغر رضوانی‌

برپایی شعائر دینی‌

اشاره

از دستورات اكید شرع مقدس اسلام، برپایی شعائر دینی است. امری كه تعظیم آن از تقوای قلب شمرده شده است. در اصل این حكم هیچ اختلافی وجود ندارد، ولی اختلاف در آن است كه آیا تطبیق این حكم بر مصادیق آن به شرع واگذار شده است یا آن كه این تطبیق می‌تواند به واسطه عرف متشرعه و عقلا باشد. در این مبحث به این موضوع می‌پردازیم.

مفهوم شعائر

1 - خلیل بن احمد فراهیدی می‌گوید: «شَعَرْتُه، یعنی تعقل كردم و آن را فهمیدم...».(3)
2 - جوهری می‌گوید: «شعائر، اعمال حجّ است، و هر چه كه علم برای اطاعت خداوند متعال باشد جزء شعائر است... و شعار قوم در جنگ: علامت آنان است تا برخی، برخی دیگر را بشناسند... واَشْعَرتُه فَشَعر، یعنی فهماندم او را، او نیز فهمید».(4)
3 - فیروزآبادی می‌گوید: «اَشْعَره الأمر، یعنی امر را به او اعلام كرد... و شعار حجّ عبارت است از مناسك و علامات حجّ...».(5)
4 - ابن فارس می‌گوید: «اشعار به معنای اعلام از طریق حسّ است. و مشاعر به معنای معالم و مفرد آن مشعر است، به معنای مواضعی كه به توسط علاماتی معلوم شده است».(6)
5 - قرطبی می‌گوید: «هر چیزی كه برای خداوند متعال است و در آن امری است كه نشانگر اعلام و اشعار می‌باشد، به آن شعار یا شعائر می‌گویند. و شعار یعنی علامت و اشعرت یعنی اعلام كردم، و شعیره به معنای علامت، و شعائر خدا به معنای عَلَم‌های دین خداست».(7)