پرتوی از عظمت امام حسین علیه السلام صفحه 324

پیغمبر صلی الله علیه و آله نزدیک بودند مراقبت می کردند، و صورت برنامه های اسلامی محفوظ و امر به معروف و نهی از منکر معمول بود، و مسلمان ها این حقّ و آزادی را برای خود نگاه می داشتند و در اجرای احکام نظارت می نمودند و کسی هم به آمرین به معروف و نهی کنندگان از منکر اعتراض نمی کرد. و تا زمان خلافت عثمان که شکل حکومت از سادگی و بی پیراگی به تدریج خارج شد و نخست معاویه و بعد سایر بنی امیّه از روش کسریها و قیصرها تقلید نموده و خود و اطرافیان و کسانشان را از مردم جدا و بالاتر شمرده و برادری و برابری اسلامی را ضعیف ساختند، امر به معروف و نهی از منکر نیز به واسطه عکس العمل های شدیدی که عمّال آنها نشان می دادند، متروک شد.

وقتی حکومت بر مجرای عدالت و سعادت جامعه سیر کند، از امر به معروف و نهی از منکر و انتقاد ناراحت نمی شود و از آن جلوگیری نمی کند؛ ولی حکومتی که بر اساس ظلم و زور و بی احترامی به افکار و احساسات عموم و مقدّسات و شعائر روی کار باشد، از امر به معروف و نهی از منکر و آزادی قلم و زبان می ترسد.

بنی امیه هم به این ملاحظه این آزادی ها را از مردم گرفتند، هرکس سخن حقّی می گفت، مورد شکنجه و آزار مأمورین واقع می شد و هرکس اعتراض می نمود، او را حبس یا تبعید می کردند، حقوقش را قطع می نمودند یا خونش را می ریختند و یا مثل عبد الرحمن غثری که "زیاد" به امر معاویه او را زنده دفن نمود،(1) زنده به گور می ساختند.