- پیشگفتار [: استاد بهاء الدین خرمشاهی] 1
- امام حسین در قرآن کریم 1
- تکمله 5
- مقدمه نویسنده 7
- مدخلی بر مرثیه سرایی 21
- مرثیه سرایان اهل بیت (ع) 31
- اشاره 31
- امام سجّاد (ع) 35
- حضرت زینب (س) 39
- رباب (س) 41
- ام البنین 46
- ام لقمان 50
- رثا و نوحه سرایی: 52
- اشاره 52
- فصل اول مرثیه سرایان دوره اول (قرن اول تا پایان قرن سوم هجری) 52
- [عمده ترین موضوعات مطرح در شعر این دوره چنین است:] 52
- هجو بنی امیه و دعوت به خونخواهی حسین (ع): 53
- ندامت و پشیمانی: 53
- [شعرای این دوره] 54
- یحیی بن حکم 54
- بشیر بن جذلم 55
- عبید اللّه بن حرّ جعفی 57
- مصعب بن زبیر 60
- عقبه بن عمرو السّهمی 62
- عبد اللّه بن زبیر اسدی 64
- فضل بن عبّاس بن ربیعه 66
- ابو الرُّمیح خزاعی 68
- ابو الاسود الدؤلی 70
- فضل بن عبّاس بن عتبه 71
- عوف ازدی 73
- سلیمان بن قتّه 75
- سفیان بن مصعب عبدی کوفی 78
- اشاره 87
- فرزدق 87
- قصیده فرزدق در مدح امام سجاد (ع): 88
- اشاره 101
- کمیت بن زید اسدی 101
- اشعار هاشمیات «1»: 104
- اشاره 105
- چند بیت از قصیده لامیه هاشمیات: 111
- قصیده ی بائیه هاشمیات: 112
- جعفر بن عفّان طائی 120
- سیّد اسماعیل حمیری 122
- منصور نمری 133
- امام شافعی 138
- فضل بن الحسن بن عبید اللّه بن العبّاس (ع) 144
- دیک الجنّ 145
- خالد بن معدان طائی 150
- دِعبل خُزاعی 151
- اشاره 152
- آثار دعبل: 156
- قصیده مدارس آیات: 157
- قصیده رائیه: 189
- قصیده دائیه: 194
- قصیده ای در رثاء حسین شهید: 199
- قصیده ای دیگر در رثای حسین (ع): 201
- فضل بن محمّد 204
- علی بن محمّد بسّامی 206
- علی بن الحسن 209
- افوَه حِمّانی «1» 210
- عمده ترین موضوعات مطرح در شعر این دوره چنین است: 212
- اشاره 212
- فصل دوم مرثیه سرایان دوره دوم (قرن چهارم تا پایان قرن ششم هجری) 212
- رثا و نوحه سرایی: 212
- تحول در کیفیت خونخواهی شهدای کربلا: 213
- مشارکت بنی عباس در جرائم بنی امیه: 213
- اشاره 214
- [شعرای این دوره] 214
- صنوبری 214
- مرثیه امیر المؤمنین و فرزند شهیدش: 221
- مرثیه ابا عبد اللّه الحسین (ع): 222
- در رثای حسین شهید (ع): 226
- مدح اهل بیت (ع): 230
- اشاره 230
- ابو القاسم زاهی 230
- مرثیه ی حسین شهید (ع): 236
- مدح اهل بیت (ع): 242
- اشاره 243
- ابو فراس حمدانی 243
- قصیده ی شافیه: 245
- قصیده هائیه: 256
- ابو الفتح کشاجم «1» 264
- اشاره 265
- مرثیه ی آل رسول (ص): 267
- مدح آل رسول (ص): 273
- در دوستی و ولاء علی (ع): 275
- در رثای اهل بیت پیامبر (ص): 277
- ابن هانی اندلسی 285
- اشاره 290
- ناشی صغیر 290
- قسمتی از قصیده بائیه در ثنای اهل بیت (ع): 293
- مدح اهل بیت: 295
- سعید بن هاشم خالدی 300
- اشاره 302
- جوهری 302
- مدح اهل بیت (ع): 303
- در رثای حسین شهید (ع): 308
- صاحب بن عبّاد 313
- اشاره 314
- قصیده ای در اعتقادش به شیعه اثنی عشری: 316
- مدح علی (ع): 320
- مدح اهل بیت (ع): 321
- رثای حسین شهید (ع): 325
- محمّد بن هاشم خالدی 330
- ابو محمّد عونی 331
- اشاره 331
- مدح اهل بیت پیامبر (ص): 332
- در رثای حسین شهید: 334
- مدح اهل بیت (ع): 339
- مرثیه ی سیّد الشهدا (ع): 341
- اشاره 342
- ابن حمّاد 342
- مرثیه ی سید الشهداء (ع): 343
- مدح اهل بیت (ع): 346
- رثای حسین شهید: 374
- ابو نصر بن نبّاته 382
- سیّد رضی 383
- اشاره 383
- ابیاتی از قصیده سیّد مرتضی در سوگ برادرش سیّد رضی: 387
- در سوگ سیّد الشّهداء (ع): 388
- مرثیه ی سیّد الشّهداء: 398
- قصیده: 410
- قصیده: 418
- سیّد مرتضی 429
- اشاره 429
- در سوگ سیّد الشّهداء (ع): 431
- قصیده: 440
- قصیده: 455
- قصیده: 463
- قصیده: 465
- ابو محمّد صوری 466
- اشاره 466
- مدح اهل بیت: 466
- مرثیه ی اهل بیت (ع): 470
- اشاره 476
- مهیار دیلمی 476
- رثای حسین (ع): 477
- رثای اهل بیت (ع): 485
- رثاء و ماتم اهل بیت (ع): 490
- در رثاء علی (ع) و فرزند شهیدش (ع): 500
- مدح اهل بیت (ع): 509
- ابو العلاء معرّی 525
- زید بن سهل موصلی نحوی 531
- امیر عبد اللّه خَفاجی 532
- المؤید فی الدّین 533
- ابن جبر المصری 535
- اشاره 535
- مدح اهل بیت (ع): 536
- یحیی حصکفی 556
- اشاره 558
- رثای حسین «ع»: 558
- حسن بن علی زبیر 558
- اشاره 560
- ابن العودی 560
- قصیده: 572
- اشاره 576
- قاضی جلیس 576
- رثای سید الشهداء (ع): 578
- طلائع بن رزیک 582
- اشاره 582
- رثای اهل بیت (ع): 587
- ابن مکّی نیلی 592
- اشاره 592
- مدح رسول اللّه و اهل بیت او: 594
- مدح علی بن ابیطالب (ع): 596
- صَرَّدُر 598
- اشاره 600
- خطیب خوارزمی 600
- رثای امیر المؤمنین علی (ع) و فرزندانش: 601
- فقیه عمّاره یمنی 606
- اشاره 606
- قصیده: «7» 607
- قطب الدّین راوندی 614
- ابن الصیّفی 618
- ابن تعاویذی 620
- ابن معلم واسطی 628
- احمد بن عیسی هاشمی 632
- صفوان بن ادریس مرسی 633
- رثا و نوحه سرایی: 635
- اشاره 635
- فصل سوم مرثیه سرایان دوره سوم (قرن هفتم تا پایان قرن نهم هجری) 635
- عمده ترین موضوعات مطرح در شعر این دوره عبارتند از: 635
- عمومیت شعر حسینی: 636
- تحوّل در هجو بنی امیّه و بنی عبّاس: 636
- امید ثواب در مرثیه سرایی: 637
- [شعرای این دوره] 638
- ابن سناء الملک 638
- ابو الحسن المنصور باللّه 639
- علی بن مقرب 644
- عبد الرّحمن کتّانی 646
- کمال الدّین شافعی 647
- اشاره 647
- مدح اهل بیت پیامبر: «1» 651
- ابن ابی الحدید معتزلی 656
- اشاره 656
- اشاره 659
- قصیده علویه: 659
- قصیده اول: 668
- قصیده دوم: 681
- قصیده سوم: 695
- قصیده چهارم: 704
- قصیده پنجم: 710
- قصیده ششم: 723
- ابو الحسین جزّار 733
- بهاء الدین اربلی 735
- اشاره 735
- در منقبت اهل بیت پیامبر (ص): 736
- علاء الدین علی حلّی 742
- اشاره 742
- ابو الحسن الخلیعی 755
- در سوگ حسین (ع): 755
- قصاید هفت گانه: «1» 755
- اشاره 755
- رثای مسلم بن عقیل: 767
- مطلع قصیده ها: 771
- ابن الوردی الشافعی 780
- حسن آل أبی عبد الکریم «حسن مخزومی» 782
- اشاره 782
- مدح رسول اللّه و اهل بیت او: «2» 783
- حافظ بُرسی حلّی 811
- اشاره 811
- در رثاء حسین (ع): 812
- چکامه دیگر: 840
- چکامه دیگر: 860
- حسن بن راشد حلّی 873
- اشاره 875
- ابن العرندس 875
- سوگ امام حسین (ع): 899
- مغامس بن داغر حلّی 930
- اشاره 930
- مدح اهل بیت (ع): 939
- فصل چهارم مرثیه سرایان دوره چهارم (قرن دهم تا پایان قرن سیزدهم هجری) 947
- عمده ترین موضوعات مطرح در شعر این دوره عبارتند از: 948
- اشاره 948
- انتظار، یگانه روزنه ی امید: 949
- رثا و نوحه سرایی: 949
- توصیف روایی قصصی: 949
- قداست مولد و دفن امام حسین (ع): 950
- [شعرای این دوره] 951
- شیخ ابراهیم کفعمی 951
- اشاره 956
- رثای سید الشهداء: 956
- ابن ابی شافین بحرانی 956
- در مدح رسول اکرم (ص) و وصی پاکش و خاندان اطهار او (ع): 961
- شیخ جعفر خطّی 964
- اشاره 966
- سیّد ماجد بحرانی 966
- سوگ سیّد الشّهدا (ع): «3» 967
- محمّد بن الحسن بن زین الدّین 969
- شیخ بهایی 973
- سیّد معتوق موسوی 979
- رثای اهل بیت (ع): 981
- سید علی خان مشعشعی 981
- اشاره 981
- چکامه ی دیگر: «1» 985
- شیخ حرّ عاملی 988
- اشاره 988
- مدح اهل بیت: 989
- شیخ احمد بلادی 995
- امیر حسین کوکبانی 999
- علی فقیه عادلی 1000
- عبد اللّه شویکی 1002
- محسن فرج 1003
- السیّد احمد علی خان 1006
- عبد اللّه شبراوی 1010
- اشاره 1010
دانشنامه ی شعر عاشورایی، محمد زاده ،ج 1،ص:270
17- چه شد که از آب فراتش منع کردند، دریاها بر نخروشید؟!
18- آب زلال بر حسین حرام آمد، ازآن رو که شرب خمر بر دشمنانش حلال بود.
دانشنامه ی شعر عاشورایی، محمد زاده ،ج 1،ص:271
طلائع بن رزیک
اشاره
ابو الغارات، ملک صالح نصیر الدین، طلائع بن رزیک، ابن صالح ارمنی «1» به سال 495 (ه. ق) در آذربایجان متولد شد. اصل او از شیعیان عراق است. وی فقیهی ممتاز و ادیبی نکته بین و قافیه پرداز و وزیری دادگستر بود.
ملک صالح وزیر الفائز باللّه خلیفه فاطمی
بود که دولت فاطمیان از حسن تدبیرش در سیاست رعیت و انتشار امنیت و دوام صلح و صفا به استحکام و قدرت رسید و خود در شمار ملوک بود که به لقب «ملک صالح» نامور شد.