دانشنامه شعر عاشورایی: انقلاب حسینی در شعر شاعران عرب و عجم جلد 2 صفحه 2

ویژگیها: صنایع لفظی و معنوی بدیع بیشتر از دوره قبل مشاهده می شود. شاعر بیشتر به اصطلاحات فلسفی، نجومی، ریاضی و ... در شعرش توجه دارد اشاره به آیات قرانی و احادیث در اشعار وارد می شود و علاوه بر مدح و هجو و حکمت و مرثیه که مربوط به دوره قبل بود،

اشعار سیاسی و انتقادی نیز دیده می شود. قالب غزل به سایر قوالب شعری اضافه می گردد و استفاده از واژگان و عبارات عربی در شعر رو به فزونی می گذارد.

بزرگترین شاعران این دوره: اسدی طوسی، خواجه عبد اللّه انصاری، ناصر خسرو قبادیانی، مسعود سعد سلمان، امیر معزّی، سنایی غزنوی، ادیب صابر، رشید و طواط، انوری ابیوردی، خاقانی شروانی، بابا طاهر عریان، نظامی گنجوی، جمال الدین اصفهانی و عطار نیشابوری.

3- سبک عراقی:

این دوره از آغاز قرن هفتم هجری و اواخر عهد سلطنت خوارزمشاهیان شروع می شود و تا پایان قرن نهم (یعنی تمام دوران استیلای مغول و تیموریان) ادامه می یابد.

ویژگیها: استفاده از واژه های لطیف، به تحلیل و فن قصیده سرایی و رسیدن غزل به اوج شکوفایی خود، تجلّی فرهنگ اسلامی در شعر، پیوند عمیق و همه جانبه ی عرفان با شعر، کثرت استعمال الفاظ و اصطلاحات عربی، معطوف گشتن توجه شاعران از دربار به مردم و توجه بیشتر شعرا به فضایل اخلاقی.

بزرگترین شاعران این دوره: عطار نیشابوری (که حلقه اتصال دوره ما قبل و این دوره است)، مولوی، کمال الدین اسماعیل، سعدی، اوحدی مراغه ای، امیر خسرو دهلوی، خواجوی کرمانی، ابن یمین فریومدی، سلمان ساوجی، حافظ شیرازی و

دانشنامه ی شعر عاشورایی، محمد زاده ،ج 2،ص:716

عبد الرحمن جامی.

4- سبک اصفهانی: