از مباهله تا عاشورا صفحه 43

اين استدلال فقط دويست حلّة از آنها گرفت.

نوبت به يوسف ابن عمر ثقفي والي كوفه رسيد (به خاطر هم قبيله گي باحجاج وتعصب فاميلي) نجرانيها را دوباره به نصاب جزيه زمان حجاج باز گردانيد.

زمان رياست (أبي العبّاس) سفّاح اوّلين خليفه عباسي فرا رسيد روزي از محلي عبور مي كرد، نجرانيها به مسير او گل و رياحين ريخته و پول نثار كردند از اين كار آنها خوشش آمد و چون مادر او از بني الحرث بن كعب از يكي از قبيله‌هاي آنها بود، به وسيله دائي او، مسئله را مطرح و عدم توانائي خود را گزارش دادند، سفاح دستور داد فقط يك صد حلة از آنها دريافت كردند.

تا اينكه هارون الرّشيد به سر كار آمد، از كار گزاران او به او شكايت بردند.

هارون دستور داد كاگزارانش برگردند، بدهي آنها از بيت المال پرداخت شود. «1» با اين تلاشها ودست اندازها، مسئله جزية ماليده شده و ازبين رفت فقط ذكر آن در كتابهاي تاريخ به يادگار ماند

14 «تاريخ وقوع مباهلة»

14 «تاريخ وقوع مباهلة» در ميان مؤرّخين اختلافي نيست در اينكه صلحنامه ميان رسول خدا صلي الله عليه و آله و نجرانيها در سال دهم هجرت نوشته شده است، با اين حساب مباهله هم بايد در آن سال واقع گرديده است.

اما در روز مباهله اختلاف هست، بيشتر صاحب نظران روز بيست وچهارم ذي الحجة الحرام دانسته‌اند اگر چه بعضي‌ها روز 25 و بعض ديگر 22 يا 27 را نوشته‌اند. «1»

أمّا مشهور قول اوّلي است.

براي آن روز أعمال و دعاهاي مخصوصي نيز آمده است؛ 1- غسل 2- روزه 3- دوركعت نماز به صورتي كه در اعمال روز غدير گفته شده است 4- خواندن دعاي مباهله تا هم فيها خالدون است كه به دعاي سحر ماه رمضان شباهت زياد دارد 5- دعائي است كه شيخ طوسي و سيّدبن طاوس بصورت مخصوص بيان كرده‌اند. «2

15 «عكس العمل نجرانيها»

اشاره

15 «عكس العمل نجرانيها» از مصادر تاريخي استفاده مي شود كه نصاراي نجران به علّت گستردگي سر زمين نجران و تشكيل يافتن آن از قبايل مختلف و 73 روستا با مركزيت شهر بزرگ نجران «1» و بودن منطقه‌اي كه داراي صنايع نظامي، و نساجي، از قبيل أسلحة سازي و قماشهاي گوناگون، و از جهت اينكه أهمّيّت سوق الجيشي و بافت استثنائي داشت و مورد توجه سلاطين آن زمان بود؛ نسبت به رسول خدا صلي الله عليه و آله عكس العملهاي متفاوتي نشان دادند

1 «نمايندگان نصاري»

1 «نمايندگان نصاري» رسول خدا صلي الله عليه و آله هنوز در مكّة سكونت داشت و به مدينه هجرت نكرده بود از نصرانيهائي كه خبر بعثت او را شنيده بودند، حدود بيست نفر از مردم حبشة، و بقولي از نجراني ها به مكّة آمدند و در حالي كه چند نفر از رجال قريش پيرامون كعبة بر عليه رسول خدا، انجمن داشتند، به مسجد الحرام وارد شدند و در برابر چشمان آنها با رسول خدا ديدار نموده، با وي نشستند و سخن گفتند و پرسشها كردند، او را