کوفه از پیدایش تا عاشورا صفحه 178

دیگر، صفات زشت آنها تجلی پیدا کرده است. البته از آنجا که صفات زشت کوفیان آثار دهشت باری در قرن اول ه. ق پدید آورد، ازاین رو سهم بیشتری از این تحقیق به بررسی این صفات، اختصاص یافته است.

الف) ویژگی های مثبت کوفیان

یک - شجاعت

می دانیم که هسته اولیه جمعیت کوفه را مردمی تشکیل می دادند که برای جنگ با امپراطوری پر قدرت ایران از سراسر شبه جزیره عربستان به سمت مرزهای ایران سرازیر شده بودند. (1)این مردم با سلاح های ابتدایی در مقابل سپاه تا دندان مسلح ایران با شجاعت تمام جنگیدند و در معرکه هایی، همانند قادسیه، نهاوند، جلولاء و. . . سپاهیان ایرانی را شکست دادند و سرانجام موجبات سقوط این پادشاهی را فراهم آوردند. حضرت علی (علیه السلام) در مسیر بصره وقتی سپاهیان کوفه در ذی قار به ایشان پیوستند، به آنها خوش آمد گفته و شجاعت آنان را در شکستن شوکت عجم یادآور شد. (2)

این عنصر در جنگ های سه گانه حضرت علی (علیه السلام) ، یعنی جنگ جمل، صفین (تا پیش از جریان بالا بردن قرآن بر سرنیزه توسط سپاهیان معاویه) و نهروان، به یاری آن حضرت (علیه السلام) آمده و باعث پیروزی سپاه ایشان شد. اما پس از واقع شدن اختلاف در میان آنان در جنگ صفین، این عنصر کم کم از دست رفت، به گونه ای که ترس از سپاه شام در دل آنها جای گرفت، ازاین رو در مقابل غارت های شامیان به شهرهای تحت فرمان حضرت علی (علیه السلام) در سال 39ه. ق، عکس العمل مناسبی از خود نشان نداد و همین امر باعث گلایه و شکایت حضرت علی (علیه السلام) از آنها شد، به گونه ای که خطاب به آنان می فرمود: