کوفه از پیدایش تا عاشورا صفحه 246

- عبدالله بن مسعود به عنوان قاضی کوفه، صد درهم در ماه و گوسفند در روز؛

- عثمان بن حنیف به عنوان مأمور خراج، پنج درهم و گوسفند در روز؛

همچنین در زمان حکومت زیاد بعضی از دریافتی ها از قرار زیر بود:

- زیاد بن ابیه به عنوان حاکم عراق، 25 هزار درهم در سال؛

- کارمندان عالی رتبه او، هزار درهم در ماه؛

- کاتبان و منشیان عالی رتبه، سیصد درهم در ماه؛

- کاتبان و منشیان پایین بین بیست تا 40 درهم در ماه. (1)

دو - خدمات شهری

این خدمات به عمران شهر، مانند بنای مساجد و مکان های عمومی و نیز نظافت شهر و راه ها و همچنین مسائل مربوط به پیشبرد کشاورزی، همانند حفر قنات، نهر و. . . اختصاص داشت. در باره خدمات نظافتی شهر گفته شده است که زیاد والی عراق بردگانی را خریداری و آنان را مأمور نظافت راه ها و جاده های شهری کرده بود. (2)

سه - قرض به مردم

در صدر اسلام که هنوز بیت المال تیول شخصی والی به حساب نمی آمد، والیان و دیگر سران حکومت در مواقع اضطراری به قرض گرفتن از بیت المال می پرداختند که برای نمونه، سعد بن ابی وقاص در زمان حکومت خود از ابن مسعود، رئیس بیت المال مقداری قرض گرفت و ولید بن عقبه فرماندار کوفه در زمان عثمان نیز چنین کرد. در آن زمان، رئیس بیت المال از جانب خلیفه تعیین می شد و مستقل از حکومت کوفه بود. (3)

1- الحیاه الاجتماعیه، صص 243 - 245.
2- حضاره العراق، ج 5، ص 380.
3- الحیاه الاجتماعیه، ص 246.