کوفه از پیدایش تا عاشورا صفحه 349

آهنین را «زَرَد» می نامیدند. همچنین به زره هایی که از حلقه های این اجناس تشکیل می شد، «بَتراء» می گفتند. (1)(شکل2)

زره در انواع مختلفی تهیه می شد. غالب ترین نوع زره، زره ای بود که از گردن تا زانوها از جلو و عقب و بلکه پایین تر از آن را محافظت می کرد و بلکه قسمتی از آن پشت گردن را نیز می پوشانید. بعضی دیگر از انواع آن، قسمت پشتی را نداشت، چنان که زره ای که حضرت علی (علیه السلام) استفاده می کرد، از این نوع بود و در توجیه آن می فرمود: من هیچ گاه پشت به دشمن نمی نمایم. بعضی از زره ها آستین نداشت، چنان که بعضی از انواع دیگر آن آستین های بلند و گشادی داشت که حتی انگشتان دست را نیز می پوشاند. به این نوع زره ها «فَضْفاضه» می گفتند که به معنای زره فراخ می باشد.

در میان عرب ها بیشتر اوقات، سواران از زره استفاده می کردند. معمولاً زره های رایج در میان عرب ابتدا ساخت روم، ایران و یمن بود، آن گاه در زمان بنی امیه در سایر شهرهای عربی، کارگاه هایی برای زره سازی ایجاد شد. معمولاً جنگ جویان برای جلوگیری از آزار و اذیت حلقه های زره بر بدن، لباس های آستردار ضخیمی که بیشتر شباهت به بالش داشت، زیر آن می پوشیدند. (2)

زره به اضافه ملحقات آن دارای اجزای زیر بود:

الف) جَوْشَن (زره سینه ای) : جوشن، قسمتی از زره بود که سینه و کمر یا تنها سینه را می پوشاند و معمولاً از صفحه کوچک آهنی یا از آهن مخلوط شده با پودر شاخ حیوانات و یا از پوست حیوانات تهیه می شد.

ب) بیضَه (خوذه) (شکل 2) : در فارسی به آن «خُود» یا «کلاه خود» گفته می شود و آن کلاه مانندی بود که از آهن و یا فلزات دیگر به شکل دایره ساخته می شد و سر جنگ جو را از شمشیر، نیزه، سنگ و. . . حفظ می کرد. از آنجا که این کلاه به تخم