کوفه از پیدایش تا عاشورا صفحه 430

نکته پایانی اینکه عرب ها در بسیاری از مواقع، زیر عمامه از انواع کلاه ها و عرقچین ها استفاده می کردند. (1)

دوم - بُرْنُس

در لغت به هر لباسی که کلاه آن به آن متصل است (2)(لباس کلاه دار) برنس گفته می شود. البته در بعضی مواقع تنها در باره کلاه به کار می رود که می توان آن را به شب کلاه ترجمه کرد. که کلاهی دراز و بزرگ تر از عرقچین بوده است. در باره عُمر چنین نقل شده است که هنگام ملاقات با هرمزان، سردار ایرانی روی بُرنس خود خوابیده بود که در اینجا بُرنس در معنای اول خود به کار رفته است. (3)همچنین در باره شُریح چنین آمده است که عمامه خود را روی بُرنس می بست (4)که شاید مراد معنای دوم آن باشد. در مورد امام حسین (علیه السلام) چنین نقل شده است که آن حضرت قبل از شهادت، بُرنسی از جنس خزّ بر سر داشت (5)که احتمال هر دو معنا را می دهد.

بعضی بُرنس را لفظی یونانی و گرفته شده از لغت ویروس ( virros( که به معنای لباسی است با آستین های بلند و کلاه دار که روی لباس ها می پوشیدند، دانسته اند. (6)

سوم - قَلَنْسُوَه

این لباس، شبیه بُرنس بود که فقط در سر از آن استفاده می شد. (7)می توان قلنسوه را به شب کلاه یا کلاه دراز ترجمه کرد. بعضی آن را برگرفته از لغت لاتینی کالانتیکا ( calantica( که نوعی پوشش سر بوده، دانسته اند. (8)

1- مروج الذهب، ج 2، ص 268؛ فرهنگ البسه مسلمانان، ص 288.
2- لسان العرب، ج 1، ص 393؛ فرهنگ البسه مسلمانان، ص 71.
3- تاریخ الطبری، ج 3، ص 183.
4- اخبار القضاه، ج 2، ص 218.
5- الاخبار الطوال، ص 258؛ تجارب الامم، ج 2، ص 72.
6- المفصل فی تاریخ العرب، ج 5، ص 53.
7- لسان العرب، ج 11، ص 279؛ فرهنگ البسه مسلمانان، ص 344.
8- المفصّل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، ج 5، ص 51.