کوفه از پیدایش تا عاشورا صفحه 435

استفاده قرار می گرفت. معمولاً رنگ آن قهوه ای یا خاکستری بود و ظاهراً در قدیم همیشه راه راه بود. (1)گفتنی است از این نوع پوشش نیز به صورت یک دست و ندوخته استفاده می شد. (2)و هم برای پوشش قسمت بالای بدن و هم پوشش قسمت پایین به کار می رفت، چنان که در باره عُمر چنین نقل شده است که دو بُرْد داشت که یکی را روی سر می پیچید و دیگری را روی بدن می انداخت. (3)و نیز در باره حضرت علی (علیه السلام) نقل شده که از دو بُرْد خود به عنوان لنگ و رِداء (پوشش بالای بدن) استفاده می کرد. (4)در لیست مهریه حضرت زهرا (علیها السلام) بُرْد نیز قرار داشت. (5)

بُرْد در نقاط مختلفی از شبه جزیره عربستان تولید می شد و بُردهای یمانی، قطری و حضرمی مشهور بود و از همه مشهورتر، بُرد یمانی بود. بُرد در رنگ های مختلفی تولید می شد، چنان که گفته اند که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) بردهایی به رنگ های سبز،

قرمز و مشکی داشت. (6)

پنجم - بُرْدَه

بُرْدَه غیر از بُرد بوده؛ زیرا در کتاب های لغت، پوششی ریشه دار که معمولاً از پشم به عمل می آمده و عرب آن را به خود می پیچید، معرفی شده است. (7)در بعضی از تعریف ها شکل آن را مربع و رنگ آن را سفید معین کرده اند. بُرده نیز گاهی برای پوشش قسمت پایین بدن و به عنوان لنگ مورد استفاده قرار می گرفت. (8)در باره امام حسین (علیه السلام) چنین نقل شده است که در روز عاشورا، بُرده پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) را به خود پیچیده بود. (9)

1- فرهنگ البسه مسلمانان، ص 57.
2- صور من البسه العرب، ص 153.
3- تاریخ الطبری، ج 3، ص 271.
4- ترجمه الامام علی (علیه السلام) ، ج 3، ص 193.
5- بحارالانوار، ج 43، ص 113.
6- صور من البسه العرب، ص 154.
7- لسان العرب، ج 1، ص 368؛ صور من البسه العرب، ص 154.
8- صور من البسه العرب، ص 154.
9- مقتل الحسین (علیه السلام) مقرّم، ص 271.