کوفه از پیدایش تا عاشورا صفحه 477

ج) خَبیص

نوعی حلوا بود (1)که بعضی طرز تهیه آن را چنین گفته اند: مقداری معین، شیره جوشانده می شود و در حال جوشش به همان مقدار آرد به آن افزوده می گردد و آن قدر جوشش ادامه می یابد تا بوی آن به مشام رسد. همچنین گاهی مقداری مواد شیرین، همانند عسل یا شکر به آن افزوده می شود و شعله آتش را آرام تر می کنند و آن را هم می زنند تا مواد روغنی آن برطرف گردد. (2)از این نوع شیرینی در جریان ولیمه حضرت زهرا (علیها السلام) یاد شده است. (3)

د) سَویق

در لغت به معنای چیزی آمده است که از گندم و جو گرفته می شود که منظور آرد آنهاست. بنابراین، سویق معنایی مرادف (4)قاووت (قُویت) فارسی پیدا می کند. اما با مراجعه به روایات در می یابیم که سویق معنایی عام دارد و آن را از روییدنی هایی، چون بادام (5)، جو (6)، عدس (7)و حتی سیب (8)گرفته اند. در حدیثی از نوعی شکر خوب در سویق بادام سخن به میان آمده است (9)که یکی از ترکیبات آن را مشخص می نماید. بعضی گفتنه اند که سویق از هفت چیز گرفته می شود: 1. گندم، 2. جو، 3. نَبق (آرد مانندی است که از تنه درخت خرما می گیرند) ، 4. سیب، 5. کدو، 6. دانه انار، 7. ارزن. 10البته عدس که در روایات به کار رفته، از

1- لسان العرب، ج 4، ص 15.
2- بحارالانوار، ج 66، ص 286.
3- بحارالانوار، ج 43، ص 106.
4- لسان العرب، ج 6، ص 438.
5- بحارالانوار، ج 66، ص 287.
6- بحارالانوار، ج 66، ص 287.
7- بحارالانوار، ج 66، ص 282.
8- بحارالانوار، ج 66، ص 281.
9- بحارالانوار، ج 66، ص 281.