کوفه از پیدایش تا عاشورا صفحه 74

یک- جماجم جمع جُمْجَمه به معنای کاسه های چوبی است و چون در این منطقه، کاسه های چوبی می ساختند، به آن «دیر جماجم» گفتند.

دو- جُمجمه به معنای چاهی است که در شوره زار حفر می شود و چون در این مکان شوره زار، چاه هایی حفر شده بود، به این اسم موصوف شد.

سه- جُمجمه به معنای جمجمه انسان است و چون در این مکان، جمجمه انسان هایی نصب یا دفن شده بود، با این نام خوانده شد.

بعضی این جمجمه ها را از آن ایرانیانی می دانند که به وسیله گروهی از قبیله ایاد کشته شده و سرهایشان در این دیر نصب شده بود. همچنین بعضی گفته اند که شاه ایران بعد از دیدن سرهای کشتگان ایرانی دستور بنای دیری در این مکان را صادر کرد. عده ای نیز گفته اند که این کشتگان مربوط به کسانی است که در جنگ بین قبیله ایاد و بنی فهد کشته شده و در این مکان دفن شدند، آن گاه بعدها هرگاه مردم قطعه ای از زمین را در این منطقه حفر می کردند، جمجمه ای بیرون می آمد. به همین دلیل این مکان را «دیر جماجم» نامیدند.

در زمان حکومت امویان جنگ سختی در این منطقه بین حجاج بن یوسف ثقفی و عبدالرحمان بن محمد بن اشعث در سال 8ه. ق درگرفت که به شکست و فرار عبدالرحمان انجامید. (1)

د) دیر حُرْمه

د) دیر حُرْمه (2)

ه) دیر حِنَّه

این دیر که در غرب کوفه، در ناحیه «اُکَیراح» و بین کوفه و حیره قرار داشت، در زمان پادشاهی «مناذره» در حیره به وسیله قومی به نام «بنو ساطع» ساخته شده