شخصیت شناسی عاشورا صفحه 146

درباره ی شریح نوشته اند: هر گاه شریح از خانه بیرون می آمد تا برای قضاوت میان دو نفر به دادگاه برود، این جمله را زمزمه می کرد:

همانا ستم کار نتیجه ی خلاف خود را خواهد گرفت.

هم چنین هنگامی که بر اریکه ی قضا می نشست، این آیه را تلاوت می کرد:

(یا داوود انا جعلناک خلیفه فی الارض فاحکم بین الناس بالحق و لا تتبع الهوی).(1)

ای داوود! ما تو را در روی زمین مقام خلافت دادیم تا میان خلق خدابه حق، حکم کنی و هرگز از هوای نفس پیروی نکنی.

وی در آغاز قضاوت می گفت:

ستم کار، کیفر را انتظار می کشد و مظلوم نیز منتظر پیروزی است.(2)

شریح و حضرت علی علیه السلام

شریح و حضرت علی علیه السلام

مسلمانان پس از قتل عثمان بن عفان در سال 35 ه . ق، علی بن ابی طالب علیه السلام را به عنوان خلیفه برگزیدند. علی علیه السلام در آغاز خلافت خود، استانداران نالایق زمان عثمان را عزل کرد و افراد شایسته ای را به جای آنان گمارد. هر چند میان نقلی که علی علیه السلام می گفت و فقهی که شریح بدان عمل می کرد، تفاوت بسیار بود، ولی ایشان، وی را در این منصب ابقا کرد. شریح بر اساس فقه خلفای پیشین عمل می کرد که در بسیاری از مسایل فقهی با نظر فقهی علی علیه السلام هم آهنگی نداشت. فقیهان مسلمان، مسایل اختلافی میان فقه این دو نفر را در کتاب های فقهی خود برشمرده اند.(3)

فقیهانی بودند که با علی علیه السلام دشمنی ورزیدند و او را به دلیل همین تفاوت فقهی ترک کردند و از فرمان او که امیرالمؤمنین و خلیفه ی مسلمانان بود، سر باز زدند.

1- سوره ص، 26.
2- البدایه و النهایه، ج 9، صص 29.
3- شرح ابن ابی الحدید، ج 14، ص 16 _ 17؛ بحارالانوار، ج 42، ص 173.