شخصیت شناسی عاشورا صفحه 191

علیه السلام دید. به همین دلیل، با او دست همکاری داد و از یاران آن حضرت گردید.

در جنگ صفین حاضر شد و حتی درشمار هیأت گفت و گو کننده با معاویه در جریان حکمیت قرار گرفت. با این حال، دیری نپایید که پرچم مخالفت با حکمیت را بلند کرد و با تکفیر علی علیه السلام به خوارج پیوست.

در زمان امام حسن مجتبی علیه السلام نیز به رویه ی خود ادامه داد. در آغاز کار، در شمار اصحاب امام حسن علیه السلام در آمد، ولی کار بدان جا کشید که دوبار به جان حضرت، سوءقصد کرد. با این حال، امام از این ترورها جان به در برد و زنده ماند.

در قیام سیدالشهداء علیه السلام که نمود کاملی از دورویی و نفاق کوفیان است، شبث نیز از دعوت کنندگان حسین علیه السلام به کوفه بود، ولی به دلیل سستی ایمان با تهدید عبیداللّه به کربلا رفت و در صف دشمنان حسین بن علی علیه السلام قرار گرفت.

چند سال بعد، پرچم خون خواهی سیدالشهداء علیه السلام را بر دوش کشید و با مختار بیعت کرد و در صف یاران او قرار گرفت. هم زمان با آن به توطئه چینی ادامه داد و دست به شورش زد و در قتل مختار ثقفی، نقش اساسی را داشت .

آن چه گفتیم نشان می دهد که استخوان بندی اصلی زندگانی شبث بر اساس روحیه ی نفاق طلبی اوست. وی هماره از فرصت ها بهره می جست تا سود و آمال و آرزوهای شخصی او برآورده شود.

مرحوم خویی رحمه الله در «شرح نهج البلاغه» چهره ی وی را این گونه ترسیم می کند:

این مرد حالتی آشفته داشت. بر هیچ راهی ثابت و استوار نبود. منافقی هزار چهره و خون ریزی بی باک بود که پیرو هر آوازی و سرکرده ی هر فتنه و آشوبی بود.(1)