- مقدّمه مترجم 1
- مقدّمه مؤلف 3
- کلمه عاشورا در لغت عرب: 6
- بخش اوّل: مقدّمه 6
- اشاره 6
- عاشورا و ریشههای روائی آن: 8
- اشاره 11
- آراء فقهای امامیّه 11
- آیا به روز نهم محرم عاشورا میگویند یا به روز دهم: 11
- روزه عاشورا قبل از نزول روزه ماه رمضان چه حکمی داشت؟ 12
- آراء اهل سنّت: 12
- آراء فقهای امامیّه: 13
- اشاره 13
- آراء فقهاء اهل سنّت: 14
- آیا پیامبر اکرم روزههای یهود را تائید میکرد؟ 15
- اشاره 16
- نقد: 16
- آیا یهود در روز عاشورا روزه میگرفتند: 17
- اشاره 24
- بخش دوّم: حکم شرعی روزه عاشورا 24
- اشاره 25
- حکم شرعی روزۀ گرفتن در روز عاشورا چیست؟ 25
- [ب روایت زرارة] 26
- روایات منقوله از طرق امامیّه که مفادشان نهی از روزۀ عاشورا دارد: 26
- [الف روایت من لا یحضره الفقیه] 26
- [1- روایات منقوله از طرق امامیّه] 26
- [ج روایت نجبة بن حارث عطار] 27
- [د روایت ابان از عبد الملک از ابا عبد الله علیه السلام] 28
- اشاره 28
- تحقیق در سند روایت: 29
- اشاره 30
- [ه روایت جعفر بن عیسی از امام رضا علیه السلام] 30
- مناقشه در سند 31
- سخنی از قطیفی: 32
- [خ- روایت از امالی طوسی] 33
- [ل- روایت عبید بن زراره] 33
- [ی روایت عبد اللّه بن سنان] 34
- [ق- روایت سعید بن مسیّب از سعد] 35
- پاورقیها: 35
- تحقیق در روایاتی که از روزۀ روز عاشورا منع نمودهاند: 40
- اشاره 40
- نقد مرحوم علامه خوئی حول روایت مصباح: 43
- اما روایاتی که از طرق امامیه نقل شده و دلالت بر جواز روزه عاشورا دارد: 44
- [1- روایت ابی همّام از ابی الحسن علیه السلام] 44
- [2- روایت عبید اللّه بن میمون قدّاح از ابی جعفر از پدرش علیهما السلام] 45
- [3- روایت کثیر النواء از ابو جعفر علیه السلام] 45
- اشاره 45
- [4- روایت مسعدة بن صدقه] 46
- کثیر النواء کیست؟ 46
- [6 روایت زهری از علی بن الحسین علیهما السلام] 47
- [5- روایت حفص بن غیاث] 47
- [7- رایت جعفریّات] 48
- [8- روایت ابن عباس] 49
- [9- روایت صدوق] 49
- [11- روایت دعائم الاسلام] 50
- [10- روایت فقه الرضاء] 50
- [پاورقیها: 52
- 2- روایاتی که دربارۀ روزه روز عاشورا از طرق اهل سنّت نقل شده است: 58
- [1- روایت سالم از پدرش] 58
- امّا روایات: 58
- اشاره 58
- [3- روایت هشام بن عروة از پدرش از عایشه] 59
- اشاره 59
- [2- روایت عروة بن زبیر از عایشه] 59
- نقد سندی: 60
- آراء و توضیحاتی در مورد حدیث: 60
- [5- روایت حمید بن عبد الرحمن بن عوف] 63
- نقدی بر دلالت و سند حدیث: 64
- اشاره 64
- [6- روایت ابن عباس] 64
- [7- روایت ابو موسی] 66
- [8- روایت ابن عباس] 67
- امّا نقد دلالی: 68
- اشاره 68
- اما نقد سندی: 68
- [9- روایت عبد اللّه بن مسعود] 69
- [10- روایت عروة از عایشه] 70
- [11- روایت سلمة بن الاکوع] 71
- [13- روایت اسود بن یزید] 72
- [12- روایت ابی قتاده] 72
- [15- روایت قیس بن سعد بن عباده] 73
- [14- روایت جابر بن سمرة] 73
- [16- دستور عمر بن خطاب به روزه عاشورا] 73
- [17- روایت عبد الله بن عباس] 74
- نقد سندی: 75
- [18- روایت ابن عباس از رسول خدا ص] 75
- [19- روایت عبد اللّه بن عمر] 75
- اشاره 75
- [20- روایت ابن عمر که وی از رسول خدا ص] 76
- [21- روایت ابن عبّاس] 76
- [22- روایت از بعضی از زنان پیامبر- ص] 76
- [26- فتوای علی ع به روزه روز عاشورا] 77
- [23- ابن عباس بدون اسناد به پیامبر- ص] 77
- [25- دستور پیامبر صلّی اللّه علیه و اله و سلّم به روزه روز عاشورا] 77
- [24- ایضا از ابن عبّاس] 77
- [27- عمار و روزه روز عاشورا] 78
- [28- روایت ابو سعید خدری] 78
- [29- روایت دختر رزینة خادمۀ رسول خدا ص] 79
- [30- روایت عبد اللّه بن عمر از رسول خدا- ص] 79
- پاورقیها: 81
- [31- روایت صاحب لئالی مرفوعا از ابن عباس مرفوعا] 81
- اشاره 90
- بخش سوّم [نقل نظریات فقهاء امامیّه و اهل سنّت] 90
- دلیل کسانی که قائل به حرمت روزه روز عاشورا هستند: 96
- قائلین به استحباب روزۀ روز عاشورا: 97
- استحباب روزه روز عاشورا بر وجه اندوه و ناراحتی: 98
- سخنان کسانی که قائل به کراهت روزۀ روز عاشورا هستند 110
- آراء فقهاء اهل سنّت: 111
- بخش چهارم: دروغها و دیدگاهها 120
- اشاره 120
- برخورد اهل بیت علیهم السّلام با اینگونه از سخنان دروغین: 130
- اصرار بر یک مطلب باطل: 136
- عاشورا عید امویها 139
- معاویه عاشورا را روز عید اعلان نمود. 143
- وظایف مؤمنین در شب و روز عاشورا: 144
- اشاره 145
- [اما در شب عاشورا] 145
- 1- زیارت حسین علیه السلام در شب و روز عاشورا: 145
- 2- احیاء شب عاشورا به جهت همدردی با اهل بیت علیهم السّلام: 147
- اشاره 147
- اما فضیلت احیاء شب عاشورا: 147
- 1- اظهار حزن و اندوه: 148
- امّا روز عاشورا: که دارای اعمال و تکالیفی هست که به بعضی از آن اشاره مینمائیم. 148
- 2- برپائی عزا: 149
- 5- نفرین در حق ظالمین: 150
- 3- دست برداشتن از کارهای شخصی: 150
- 4- امساک از طعام: 150
- 6- دعاء به فرج: 151
- 7- زیارت شهداء در روز عاشورا: 152
- 8- پوشیدن لباس سیاه: 152
- پاورقیها: 153
روزه عاشورا سنتی نبوی یا بدعتی اموی، ص: 56
سخن مرحوم علامة خوئی دربارۀ روایاتی که از روزۀ روز عاشورا منع میکند:
سیّد خوئی، چهار روایتی که در سندش حسین یا حسن بن علی هاشمی قرار دارد و مفادشان منع از روزه روز عاشورا میباشد، به یک روایت برگرداند. و هاشمی را به خاطر مجهول بودن، تضعیف نموده است، و نیز روایت اول که در سندش ابن سنان و و در روایت دیگر که در طریقش زید نرسی هست، ضعیف دانسته و میگوید:
آنچه را که مرحوم کلینی از شیخ خود، حسین بن علی هاشمی- بنابر نقل صاحب وسائل- و حسن بن علی هاشمی- بنابر نقل کافی- روایت کرده است، چهار روایت میباشد که صاحب وسائل در کتاب خود آورده است و ما همۀ آن چهار روایت را به یک روایت برگرداندیم، چون در سند همۀ این چهار روایت فردی بنام هاشمی قرار دارد، و از طرفی این شخص توثیق یا مدحی دربارۀ او ذکر نشده است، لذا، تمام آن روایات محکوم به ضعف هستند. علاوه بر آن روایت اول که در سندش ابن سنان و روایت سوم که در سندش زید نرسی قرار دارند نیز بنابر مشهور، ضعیف میباشند، گرچه این دو تن در اسناد کامل الزیارات وجود دارد. امّا روایت چهارم که صاحب وسائل آن را نقل نموده، کلمۀ نجیه ضبط شده که اشتباه میباشد و صحیح، نجبة است که مشکلی ندارد، بهرحال به هیچ کدام
روزه عاشورا سنتی نبوی یا بدعتی اموی، ص: 57
از این روایات به خاطر ضعف سندی، اعتناء نمیشود. مؤلف: روایاتی که در سندش هاشمی قرار دارد، مرحوم مجلسی اوّل، آنها را قوی دانسته است. همچنانکه کلام ایشان سابقا نقل گردید. مرحوم سیّد خوئی در علّت تضعیف روایت ثانیه که در سندش یاسین ضریر قرار دارد مینویسد: امّا روایت دوم بخاطر وجود نوح بن شعیب و یاسین ضریر، در سند آن ضعیف میباشد، علاوه بر آن روزه عرفه قطعا حرام نیست چون بر طبق بعضی از روایات امام علیه السلام، در این روز، روزه میگرفتند.
البته، برای کسی که روز موجب بیحالی او در دعاء نمودن میگردد، مکروه میباشد.
لذا، روزۀ روز عاشورا نیز برای کسی که ضعف در اقامۀ عزاء بر حسین علیه السلام پیدا میکند، مکروه میباشد. (7) و در پیرامون روایتی که در سندش غندر وجود دارد میگوید: این روایت ضعیف السند میباشد چون در اسناد آن، عدهای از مجاهیل یافت میشوند، لذا، این روایات همگی جزء ضعاف شمرده میشوند. (8)
سپس ایشان در ادامه تضعیف روایات مانعه و اینکه این دسته از اخبار، از حد اعتبار ساقطند فلذا، توان معارضه را ندارند. میگوید: روایاتی که نهی از روزه روز عاشورا دارد، همگی از حیث سند، شفاف نیستند بلکه همگی ضعیف السند میباشند،
روزه عاشورا سنتی نبوی یا بدعتی اموی، ص: 58