عاشورا، حماسه‌ی جاوید صفحه 149

عاشورا

اشاره

ابن اثیر در «النهایه» ذیل واژه «عشر» آورده است: عاشورا روز دهم محرّم را گویند و یک نام اسلامی است. (1) .فیروز آبادی در قاموس، ذیل ماده «عشر» می نویسد: عاشوراء و عَشوراء و عاشور، دهم یا نهم محرّم را گویند. (2) .بعضی از لغت دانان گفته اند: اینکه عاشورا یک اسم اسلامی است سخن بجا و درستی است؛ زیرا، کلمه عاشورا در مناجات موسای کلیم آمده است:«خداوندا! چرا امّت محمّد را بر دیگر امّت ها برتری بخشیدی؟ خداوند در پاسخ وی فرمود: به جهت ده ویژگی... و عاشورا.»وقتی موسی (علیه السلام) پرسید عاشورا چیست؟! ندا رسید:«عاشورا روز گریه و حالت گریستن بر فرزند محمّد و روز سوگواری و عزاداری بر مصیبت فرزند مصطفی است.» (3) .

1- ابن اثیر، النهایة، ج 3، ص 240.
2- فیروزآبادی، قاموس المحیط، ج 2، ص 92.
3- «وَ فِی حَدِیثِ مُنَاجَاةِ مُوسَی علیه السلام وَ قَدْ قَالَ: یَا رَبِّ لِمَ فَضَّلْتَ أُمَّةَ مُحَمَّد صلی الله علیه وآله عَلَی سَائِرِ الاُْمَمِ؟ فَقَالَ اللَّهُ تَعَالَی: فَضَّلْتُهُمْ لِعَشْرِ خِصَال. قَالَ مُوسَی: وَ مَا تِلْکَ الْخِصَالُ الَّتِی یَعْمَلُونَهَا حَتَّی آمُرَ بَنِی إِسْرَائِیلَ یَعْمَلُونَهَا. قَالَ اللَّهُ تَعَالَی: الصَّلاةُ وَ الزَّکَاةُ وَ الصَّوْمُ وَ الْحَجُّ وَ الْجِهَادُ وَ الْجُمُعَةُ وَ الْجَمَاعَةُ وَ الْقُرْآنُ وَ الْعِلْمُ وَ الْعَاشُورَاءُ. قَالَ مُوسَی علیه السلام: یَا رَبِّ وَ مَا الْعَاشُورَاءُ؟ قَالَ: الْبُکَاءُ وَ التَّبَاکِی عَلَی سِبْطِ مُحَمَّد صلی الله علیه وآله وَ الْمَرْثِیَةُ وَ الْعَزَاءُ عَلَی مُصِیبَةِ وُلْدِ الْمُصْطَفَی. یَا مُوسَی مَا مِنْ عَبْد مِنْ عَبِیدِی فِی ذَلِکَ الزَّمَانِ بَکَی أَوْ تَبَاکَی وَ تَعَزَّی عَلَی وُلْدِ الْمُصْطَفَی صلی الله علیه وآله إِلاَّ وَ کَانَتْ لَهُ الْجَنَّةُ...» مستدرک الوسائل، ج10، ص318.