عاشورا، حماسه‌ی جاوید صفحه 96

محضر دلدار (1) و دسته ای آخرین شهید در زمان برگزاری نماز امام (علیه السلام) در ظهر عاشورا و بالأخره عده ای آخرین شهید پس از شهادت یاران امام (علیه السلام) (قبل از اهل بیت) می دانند.مقتل الحسین، شهادت حرّ را پس از شهادت حبیب بن مظاهر، پیش از نماز ظهر امام (علیه السلام) می داند. (2) .مورّخان، زمان شهادت حرّ را مختلف نوشته اند: هنگامی که حرّ به سپاه عمربن سعد حمله کرد، اسب وی زخمی و او پیاده ماند و در جنگی تن به تن چهل نفر را به خاک افکند. گروهی هم نوشته اند که او و زهیربن قین با هم به دشمن یورش بردند. حرّ در این حمله به شدت مجروح شد و نیم جانی باقی داشت که یاران امام (علیه السلام) جسد وی را به محضر امام (علیه السلام) بردند. آن حضرت دست نوازش به سر و صورت وی کشید و خاک را از صورت او پاک نمود و فرمود: «أَنْتَ الحُرُّ کَما سَمَّتْکَ أُمُّکَ حُرّاً فی الدُّنْیا وَالاْخِرَةِ» و سپس با دستمال سر او را بست.بلندی مقام حرّ در پیشگاه امام حسین (علیه السلام) را می توان از سرودن یک رباعی آن حضرت در حق وی فهمید. (3) .محدث قمی می نویسد: امام در کنار حرّ این رباعی را برزبان داشت:لَنِعْمَ الْحُرُّ حُرُّ بنی ریاح صبور عند مختلف الرّماحونعم الحرّ إذ واسی حسینا فجاد بنفسه عند الصّیاحچه آزاد مردی است حرّ، از قبیله بنی ریاح، و چه صبور و با تحمل است هنگام رد و بدل شدن تیرها و نیزه ها.آنگاه که حسین را صدا زد، همراه با طنین صدای خود، جان را نیز از دست داد.»بعضی نوشته اند: سپاه کفرپیشه، سر حرّ را به سوی امام (علیه السلام) انداختند و امام آن را به دامن نهاد و گفت: مادرت به خطا نرفت از این که تو را «حرّ» نام نهاد. تو آزاده در دنیا و

1- بحارالأنوار، ج45، ص13.
2- مقتل الحسین، ص245.
3- نکـ: مقرم، مقتل الحسین، ص245 الریاحی.