- تربيت از ديدگاه امام سجاد علیه السلام (1) 1
- فرزندان مايه افتخار يا ذلت والدين 1
- فرزند، پاره تن انسان 1
- اشاره 1
- حق فرزند 1
- شيوه ايفاي مسؤوليت 2
- مسؤوليت والدين 2
- نماياندن آثار اعمال نيك به فرزند 2
- پاداش و كيفر مسؤوليت 2
- محورهاي مسؤوليت 2
- استمداد از پروردگار در تربيت 3
- بهرهگيري از استعدادهاي فرزند در تربيت 3
- حق خردسال 3
- اشاره 3
- نظارت بر رفتار فرزند 3
- خطا پوشي و تغافل 4
- عفو 4
- مهرباني 4
- تربيت كودك 4
- تعليم و آموزش كودك 4
- مدارا با كودك 5
- كودكان فقراي درگاه بزرگسالان 5
- ترك لجاجت با كودك 5
- امام سجاد علیه السلام و تربيت فرزند (3) 5
- رفق و ملاطفت با كودك 5
- تربيت شيوه عملي 6
- همراهي در محكمه قضاوت 6
- آموزش احترام به بزرگترها 6
- تربيت به شيوه الگويي 6
- پاورقي 7
- تربيت به شيوه موعظه 7
- همراهي در حمام 7
- كلاس درس عذرخواهي 7
... فاعمل في امره عمل المتزين بحسن اثره عليه في عاجل الدنيا. بزرگ جلوه دادن كار نيك فرزند و نشان دادن اثر اعمال نيك كودك به او از اقدامات مؤثر تربيتي شمرده ميشود. بزرگ كردن كار خوب فرزند نوعي تشويق معنوي است، سبب ايجاد و تقويت انگيزه ميشود و او را براي انجام دادن كارهاي بزرگتر و بهتر آماده ميسازد. والدين نبايد از كنار كار خوب فرزند، هر چند در نظر آنان كوچك و ناچيز باشد، با بيتوجهي بگذرند؛ بلكه بجاست آنان را به خاطر كار خوب تشويق كنند، كردارشان را زينت دهند و بزرگ بنمايانند. افزون بر اين، شايسته است آثار كارهاي خوب فرزندانشان را براي آنان ترسيم كنند و به زيبايي نمايش دهند؛ چرا كه آنان، با ديدن آثار اعمالشان، اعتماد به نفس بيشتر مييابند و خود را براي انجام دادن كارهاي بزرگتر توانا ميبينند.
نظارت بر رفتار فرزند
... بحسن القيام عليه. بيتفاوتي و غفلت از رشد و هدايت فرزند در زندگي آثاري جبران ناپذير دارد. فرزند انسان نونهالي است كه به باغباني دلسوز و با درايت نيازمند است تا از او مراقبت كند؛ بويژه امروز كه در اثر تهاجم فرهنگي زمينههاي انحراف نوجوانان و جوانان آمادهتر است و دشمنان هدايت و تربيت، براي صيد آنان دامهاي رنگارنگ گسترانيدهاند. در اين موقعيت، نظارت و مراقبت از فرزندان ضرورت مضاعف يافته، مسؤوليت سنگينتر ميشود و انجام دادن وظيفه تلاش بيشتر ميجويد.
بهرهگيري از استعدادهاي فرزند در تربيت
... والاخذ منه. انسان اشرف مخلوقات است و استعداد رسيدن به رفيعترين قلههاي انسانيت را دارد. خداوند استعدادهايي در وجود انسان به وديعه گذاشت تا در پرتو پرورش صحيح شكوفا شود. علاوه بر استعدادهاي فطري و مشترك، كه در همه انسانها وجود دارد، هر فرد نيز از تواناييهايي ويژه برخوردار است كه ضروري است در پرتو دقت و نظارت والدين و معلمان و مربيان بخوبي شناسايي و حمايت شود تا به رشد و شكوفايي برسد، در سايه آن، راه طولاني تربيت سريعتر پيموده شود و تربيت فرزند آسانتر انجام گيرد.
استمداد از پروردگار در تربيت
... ولا قوة الا بالله. تربيت آسان نيست، بلكه ظريف، دقيق و پيچيده است. انسان ماشين نيست تا به سادگي راهاندازي شود. علم بشر، با همه پيشرفتي كه دارد، هنوز در شناخت رموز ابعاد وجودي انسان توفيق كامل نيافته است. بنابراين، در امر ظريف تربيت، همراه با تلاش خستگي ناپذير و پيوسته، همواره بايد از آفريدگار ياري خواست. بدين سبب، امام عارفان و سيد ساجدان در پايان اين نسخه تربيتي فرموده است: ولا قوة الا بالله.
حق خردسال
اشاره
«واما حق الصغير فرحمته و تثقيفه و تعليمه و العفو عنه و الستر عليه و الرفق به و المعونة له و الستر علي جرائر حداثته فانه سبب للتوبة و المداراة له و ترك مماحكته فانه ادني لرشده.»