امام باقر علیه السلام جلوه ی امامت در افق دانش صفحه 234

معنوی معلم در روح دانشجو تأثیر می گذارد، امام باقر (ع) سفارش فرموده است که در انتخاب معلم باید دقت کرد؛ زیرا علم غذای روح است و اگر این غذا ناسالم باشد یا به شکل نادرستی تهیه شده باشد، روح را بیمار می کند.

در محضر امام باقر (ع) این آیه از قرآن مطرح شد:

«فلینظر الانسان الی طعامه» (1).

یعنی: انسان باید به غذای خویش با دقت و تأمل بنگرد و بیندیشد.

شخصی از آن حضرت پرسید: منظور از غذا چیست؟

امام فرمود: منظور از غذا، همان علمی است که می آموزد و باید انسان توجه کند که آن را از چه کسی فرا می گیرد! (2).

لزوم دقت در انتخاب دانشجو

این تنها وظیفه ی دانشجو و متعلم نیست که در انتخاب استاد ملاک های اخلاقی و معنوی را در نظر بگیرد، بلکه در نگاه امام باقر (ع)، معلم نیز موظف است که در انتخاب متعلم دقت کرده و فردی را امانتدار دانش خود قرار دهد که از ایمان و پاکی برخوردار است و علم را در خدمت خیانت و شرارت به کار نمی گیرد. آن حضرت در این باره می فرمود:

خداوند رحمت کند کسی را که علم را زنده کند.

از آن حضرت سؤال شد که زنده ساختن علم به چیست؟

فرمود: به این است که، علم را با اهل دین و پرهیزکاری در میان بگذارد و با آنان مذاکره کند. (3).

1- 439. عبس. 24.
2- 440. عن ابی جعفر (ع): فی قوله عزوجل «فلینظر الانسان الی طعامه» قال: قلت: ما طعامه؟ قال علمه الذی یأخذه، عمن یأخذه؟ اصول کافی 2 / 63، کتاب فضل العلم، باب النوادر، حدیث 8.
3- 441. سمعت اباجعفر (ع) یقول: رحم الله عبدا احیا العلم قال: قلت: و ما احیاؤه؟ قال: ان یذاکر به اهل الدین و اهل الورع. باب سؤال العالم و تذاکره، حدیث 7.