امام باقر علیه السلام جلوه ی امامت در افق دانش صفحه 283

1- 538. قلت لابی جعفر (ع): أنا عقبه بن بشیر الاسدی و أنا فی الحسب الضخم من قومی قال: فقال: ما تمن علینا بحسبک؟! ان الله رفع بالایمان من کان الناس یسمونه وضیعا اذا کان مؤمنا و وضع بالکفر من کان الناس یسمونه شریفا اذا کان کافرا، فلیس لأحد فضل علی أحد الا بالتقوی. کافی 2 / 328.

2- 539. الباقر (ع): ما دخل قلب امری شی ء من کبر الا نقص من عقله مثل ما دخله من ذلک،قل ذلک أو کثر. حلیه الاولیاء 3 / 181؛ کشف الغمه 2 / 339.

3- 540. الامام الباقر (ع): لاذل کذل الطمع. بحار 78 / 165؛ سیره الائمه الاثنی عشر 228.

4- 541. الامام الباقر (ع): اظهر الیأس مما فی ایدی الناس فان ذلک هو الغنی، و ایاک و الطمع فانه الفقر الحاضر. مشکاه الانوار 472.

امام باقر (ع) در زمینه ی قناعت می فرماید:

اجتناب کن از این که چشم به بالاتر از خود بدوزی (و با حسرت به امکانات افراد توانمندتر از خود نگاه کنی)! کافی است که به رهنمودهای خداوند نسبت به پیامبر (ص) توجه کنی که فرمود:

«و لا تعجبک اموالهم و لا اولادهم». (1).

«و لا تمدن عینیک الی ما متعنا به ازواجا منهم زهره الحیاه الدنیا». (2).

یعنی: کثرت اموال و فرزندان کافران تو را به تعجب وا ندارد.

و به بهره وری های کافران، خیره مشو زیرا این بهره وری ها محدود به زندگی دنیا است.

سپس امام باقر (ع) افزود: هرگاه در دلت، حسرت امکانات دیگران راه یافت، شیوه ی زندگی پیامبر (ص) را بیاد آور، زیرا غذای آن حضرت، نان فراهم آمده از جو و شیرینی وی خرما و وسیله ی روشنایی او در شب ها، شاخه های نخل بود، آن هم اگر فراهم می شد! (3) (یعنی حتی این امکانات با همه ی سادگی، همیشه در اختیار پیامبر (ص) نبود).

در روایتی دیگر امام (ع) می فرماید:

رسول خدا (ص) فرموده است: کسی که می خواهد غنیترین و بی نیازترین مردم باشد پس باید اعتماد و اتکایش به الطاف و عنایات الهی فزونتر از دارایی ها و امکانات مردم باشد. (4).