بهشت از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 210

4 ـ آن‌چه دل‌ها هوس كند و آن‌چه چشمها لذت برند!

(412) بهشت از ديدگاه قرآن و حديث

«وَ فيهــا ما تَشْتَهيــهِ الاَْنْفُسُ وَ تَلَذُّ الاَْعْيُنُ،» (71 / زخرف) ظاهرا مراد از «ما تَشْتَهيهِ الاَْنْفُسُ،» آن‌چه دل‌ها هوس مي‌كنــد، چيزهايي است كه شهوت طبيعي بدان تعلـق دارد، از قبيل چشيدنيها، بوئيدني‌ها، شنيدني‌هـا و لمـس كردني‌هـا و خلاصه چيزهــايي كه انســان و حيوان در لذت بردن از آن‌ها مشتركند.

و مراد از تلذذ چشمها جمال و زينت است و قهرا منظور از آن، چيزهايي است كه تقريبا اختصاص به انسانها دارد، مانند مناظر بهجت آور و رخساره‌هاي زيبا و لباس‌هاي فاخر. و به همين جهت تعبير را تغيير داد، از آن‌چه كه ارتباط به نفس دارد و مورد علاقه آن است تعبير به شهوت و اشتهاء كرد و از آن‌چه ارتباط با چشم دارد تعبير به لذت فرمود.

با همسرانتان با هم داخل بهشت شويد! (413)

و لذائذ نفساني هم در نزد ما انسانها منحصر در اين دو قسم است. ممكن هم هست لذائذ روحي و عقلي را هم در لذائذ چشمها گنجاند، چون التذاذ روحي خود رؤيت و تماشاي قلب است.

در مجمع البيان مي‌گويد: خداي سبحان در جمله «ما تَشْتَهيهِ الاَْنْفُسُ وَ تَلَذُّ الاَْعْيُنُ،» تمامي نعمت‌هاي بهشتي را در عبارتي كوتاه آورده كه اگر تمامي خلائق جمع شوند و بخواهند انواع نعمت‌هاي بهشتي را توصيف كنند، نمي‌توانند وصفي پيدا كنند، كه در ايـن عبارت كوتــاه نباشد و دو صفت «ما تَشْتَهيهِ الاَْنْفُسُ وَ تَلَذُّ الاَْعْيُنُ،» شاملش نباشد!

5 ـ ارثيه بهشت جاويد، پاداش اعمال شما

(414) بهشت از ديدگاه قرآن و حديث

«وَ اَنْتُمْ فيهــا خالِدوُنَ،» (71 / زخرف) اين جمله هم خبر است و هم وعده و هم بشارت بــه اين‌كه شما مؤمنــان الي الابد در اين نعمت خواهيد بود و معلوم است كه علم به اين بشارت، لذتي روحي مــي‌آورد، كه با هيــچ مقياسي قابــل قياس با ساير لذتها نيسـت و با هيـچ مقــداري تقديـــر نمي‌شود.