بهشت از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 89

«... وَ فِي الاْخِرَةِ عَذابٌ شَديدٌ وَ مَغْفِرَةٌ‌مِنَ اللّهِ وَ رِضْـوانٌ وَ مَا الْحَيوةُ الدُّنْيا اِلاّ مَتــاعُ الْغُـــــروُرِ،»

«...البته در آخرت عذاب شديدي است و هم مغفرت و رضواني از ناحيه خداســـت و زندگــي دنيا جــز متاعـــي فريبنـــده نمي‌باشـــد.» (20 / حديد)

در اين قسمت از آيه، مغفرت قبل از رضوان آمده، براي اين‌كه كسي كه مي‌خواهد به رضوان خدا در آيد، بايد قبلاً به وسيله مغفرت خدا شستشو و تطهير شده باشد. و نيز در اين جمله مغفرت را توصيف كرد به اين‌كه از ناحيه خداست، ولي عذاب را چنين توصيفي نكرد، تا بـه قول بعضي‌ها اشاره كرده باشد به اين‌كه مطلوب اصلي و آن غرضي كه خلقت به خاطر آن بوده مغفـرت است نـه عـذاب و ايـن خـود انسـان است كه

مغفرت و رضوان خدا در قيامت (173)

باعــث عـذاب مي‌شود و بـا خـروجش از زي بنـدگـي و عبـوديت آن را پـديـد مي‌آورد.

جمله: «وَ فِـي الاْخِــرَةِ عَــذابٌ شَـديـدٌ وَ مَـغْفِـرَةٌ مِـنَ الـلّهِ وَ رِضْوانٌ،» بـه دو روي زندگي آخرت اشاره مي‌كند، تـا شنـونده بر حذر شود و از مغفرت و رضوان كه يك روي آخـرت اســـت و عذاب كه روي ديگرش است، مغفرت و رضوان را اختيار كند.(1)

درجه اعظم، رحمت، رضوان، جنت و اجر عظيم

«اَلَّذينَ ءَامَنُوا وَ هاجَرُوا وَ جهَدُوا في سَبيلِ اللّهِ بِاَمْولِهِمْ وَ اَنْفُسِهِمْ اَعْظَمُ

1- الميـزان، ج 19، ص 290 .

(174) بهشت از ديدگاه قرآن و حديث