بدایع الانوار صفحه 43

و مشاهده و بالبیان یعنی به براهین قاطعه و ایمان بر دو قسم است تقلیدی و تحقیقی و تحقیقی بر دو قسم است استدلالی و کشفی و هر یک از استدلال و کشف یا واقف بر حدی هستند یا نیستند آنکه واقف شده مرتبه ایقان و علم الیقین باشد و اما آنکه در استدلال و کشف واقف نشده و بر استدلالش آفاناً بر امین قاطعه زیاد می شود یا بر مراتب مکاشفه اش افزوده می شود او هم یا عینی است و او مشاهده است مسمی عین الیقین است یا حقی است و در اوست شهود ذاتی آن مرتبه حق الیقین است که با وجود اعدا که نمود است در چشم آنها به صورت عدم بر آمده و صبح شهود وحدت از افق حقیقت برای آنها طالع شده و احتیاجی به دلیل و برهان و اثبات و بیان ندارند بلکه نزد ایشان همه موجودات شواهد وحدانیت و دلایل فروانیت اند و امام علیه السلام در هنگام تولد که ندای رب جلیل بشنید شهادت داد بر وحدانیت الهی به ایمان حق الیقین و عین الیقینی که نیست خدائی جز او و اوست ایستاده بعدن به اعطای هر ذی حق به حسب استعداد خودش و تجلی آن حق در هر چیزی به قدر ظرفیت اوست و اینکه امام علیه السلام این آیه مبارکه را در جواب ندای حق بخواند جهتش واضح است چه خود آن بزرگوار یکی از اوالعلم است و باید به آن مقام که نایل شد و آن ندای الطاف بشنید شهادت بدهد چه اگر ندهد از زمره اولوالعلم نخواهد بود این دلیل اختصاص ذکر آیات در مواقع مذکوره.

نور دوم :در نصوص وارده بر امامت آن حضرت و مشتمل اسب ترد و باب

باب اول:در نصوصی که وارد شده است از رسول خدا صلی الله علیه و آله

بر امامت ائمه اثنی عشر اول ابراهیم بن محمد حموینی به سند خود از ابن عباس روایت کرده که نقل نامی از