تفسیر علامه: انسان‌های اولیه و پیامبران آنها از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 141

«وَ يُؤَخِّرْكُمْ اِلي اَجَلٍ مُسَمًّـي،» (4 / نوح)

در اين آيه تأخير مرگ تا اجلي معين را نتيجه عبادت خدا و تقوي و اطاعت رسول دانستــه است. و ايـن خــود دليــل بر ايــن است كه دو نوع اجل وجود دارد: يكي اجل مسمي و معين و ديگري اجلي كه معيــن نشــده است و احتمال رسيدن آن قبل از اجل معيــن وجــود دارد.

چـون اجـل خـدا وقتـي مـي‌رسـد ديگـر تـأخيـر انـداختـه نمـي‌شـود و در نتيجـه در ايـن كـلام وعـده بـه تـأخيـر اجـل غيـر مسمـي در صـورت ايمـان داده شـده و

(254) انسان‌هاي اوليه و پيامبران آن‌ها

تهـديـدي هـم شـده كـه اگـر ايمـان نياورند عذابي عاجل به سر وقتشان خواهد آمد.

مـداومت در دعـوت

نوح عليه‌السلام به خدا شكايت مي‌كند كه من شب و روز آن‌ها را دعوت كردم ولي دعوت من جز فرار آن‌ها نيفزود:

«قــالَ رَبِّ اِنّـي دَعَــوْتُ قَوْمي لَيْلاً وَ نَهارا،»

فَلَمْ يَزِدْهُمْ دُعآءيآ اِلاّ فِرارا!» (5 و 6 / نوح)

در اين آيه زياد شدن فرارشان را به دعوت خود نسبت مي‌دهد و اين به سبب آن است كه وقتي خيــر در غيــر مــورد صالح به كار رود خود آن مورد و محل به خاطر